'Câu trả lời của Thủ tướng như một dấu chấm than'

- Đại biểu kỳ cựu Dương Trung Quốc, người nhiều lần phát biểu trước QH về chủ quyền biển đảo và dự án Luật biểu tình, tâm đắc với phát biểu của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tại phiên chất vấn cuối tuần trước.

>> Cố là tiếng nói độc lập

Điều gì đến phải đến

Trao đổi với VietNamNet, ông Quốc nói:

Tôi nghĩ một cách đơn giản: cái gì đến thì nó phải đến. Mọi cái đã chín muồi. Tôi tâm đắc nhất điều Thủ tướng nhận rằng vì không có luật mà Chính phủ lúng túng khi thực thi trách nhiệm của mình trước những hiện tượng “tụ tập đông người” trong thời gian vừa qua; đồng thời xác nhận rằng lòng yêu nước của người dân phải được tôn trọng và khích lệ.

ĐB Dương Trung Quốc: Đây là lúc cần đến sự “tụ tâm” để đồng tâm

Đặt vấn đề cần sớm có Luật Biểu tình với tôi bắt nguồn từ những nhận thức lịch sử. Cách đây 92 năm, khi những người VN yêu nước tại Pháp ký tên chung trong “Yêu sách của nhân dân Việt Nam” gửi Hội nghị Hòa bình Versailles (1919) thì quyền được biểu tình đã được đòi hỏi như một quyền cơ bản, cho dù nó còn thấp hơn quyền độc lập. Lập luận của chính quyền thực dân khi khước từ cho rằng dân An Nam chưa đủ trình độ để thực thi cái quyền ấy cho nên hãy đợi “mẫu quốc” khai hóa đến khi nào đủ sức thì sẽ được hưởng.

Tôi ngạc nhiên là gần một thế kỷ sau mà vẫn còn cách lập luận như vậy?! Bởi chỉ một phần tư thế kỷ sau cái thời điểm 1919, khi đất nước đã có độc lập rồi, Cụ Hồ đã rất chủ động ra sắc lệnh về biểu tình rồi Hiến pháp 1959 đưa vào chính văn. Đành rằng có chiến tranh, có những phức tạp của thời đại nảy sinh, nhưng chưa ai đặt câu hỏi vì sao mà vẫn chưa có luật biểu tình. Vì thế nên đặt vấn đề vào lúc này theo tôi là chín muồi.

Tôi cũng hơi bất ngờ là trước kỳ họp đã có thông tin Chính phủ chủ động đặt vấn đề và Thường vụ Quốc hội đã đưa vào chương trình chuẩn bị. Khi phát biểu tại QH về vấn đề này, tôi cũng như vài vị đại biểu QH đặt vấn đề nhưng không nghĩ rằng nó được khẳng định nhanh như vậy. Phát biểu của Thủ tướng khi trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội có thể ví như một dấu chấm than (!) trong khi chính mình vẫn còn dừng lại ở một dấu chấm hỏi (?).

Vì thế mà tôi thấy ngay ý kiến của một vài vị phản biện cho rằng chưa nên đưa Luật biểu tình ra lúc này, bỏ qua những lập luận dễ vấp phải những phê phán của xã hội, thì việc các vị ấy nêu vấn đề lại tạo ra một hiệu ứng tích cực làm cho nhận thức xã hội trở nên chín muồi một cách nhanh chóng và tuyệt đối như vậy. Tôi cứ nghĩ giả dụ không có những ý kiến “trái chiều” như vậy thì chưa chắc đã có cái kết cục như đã chứng kiến. Cảm giác về sự chín muồi như một quy luật tất yếu càng ngày càng rõ rệt.

Giờ đây, vấn đề đặt ra là phải nhìn nhận Luật biểu tình cả hai phía, quyền cơ bản của con người và công cụ quản lý xã hội phục vụ lợi ích chung của xã hội. Đó là một thách thức mới, chắc chắn không đơn giản những không thể né tránh.

Cảm xúc của ông trước thông điệp cụ thể của Thủ tướng về chủ trương bảo vệ chủ quyền biển đảo?

Nội dung những thông điệp mà Thủ tướng phát biểu tại buổi trả lời chất vấn tại QH là hệ thống những quan điểm nhất quán của Nhà nước VN từ trước tới nay. Nó đã được Thủ tướng diễn đạt một cách đầy đủ tại một diễn đàn và một thời điểm khá đặc biệt.

Từ trước tới nay, trong các báo cáo tại QH, Chính phủ chỉ đề cập tới vấn đề Biển Đông (trong đó có chủ quyền VN đối với Hoàng Sa và Trường Sa) như một nội dung của công tác đối ngoại và là một trách nhiệm thiêng liêng đối với mục tiêu bất di bất dịch là “bảo vệ chủ quyền và sự toàn vẹn lãnh thổ quốc gia”.

Cảm xúc của tôi là Thủ tướng đã tôn trọng QH và đại biểu đặt câu hỏi, thực thi đúng trách nhiệm của mình là phải đưa ra một thông điệp rõ ràng để nhân dân giám sát, đồng thuận và hậu thuẫn cho các hoạt động của Chính phủ.

Làm Luật biểu tình là phù hợp Hiến pháp, đảm bảo quyền tự do, dân chủ của người dân... - Thủ tướng tuyên bố trước Quốc hội

Trả lời chất vấn tại Quốc hội diễn ra sau hàng loạt những hoạt động đối ngoại sôi động của Tổng bí thư, Chủ tịch nước với nhiều nước lớn như Mỹ, Ấn Độ và kể cả Trung Quốc, đặc biệt là những hoạt động trong khuôn khổ cấp cao ASEAN với các đối tác... nên những phát biểu vào thời điểm này, theo tôi, còn là sự tổng hợp một quá trình vận động.

Hoàng Sa của VN: Sự thực không chối cãi

Thông điệp rõ ràng ấy của Thủ tướng đã giúp giải mã những khúc mắc về vấn đề tồn tại của lịch sử như Hoàng Sa. Ở góc độ một đại biểu QH, một nhà sử học, ông có suy nghĩ gì?

Trong các tranh chấp lãnh thổ, chúng ta tuân thủ những cam kết quốc tế để làm cơ sở cho sự công bằng và khả năng tìm được sự thoả thuận chung giữa các bên có liên quan, phù hợp với những tập quán thông lệ quốc tế. Trong trường hợp này là Công ước Luật biển 1982 và DOC như Thủ tướng đã nêu rõ. Tuy nhiên, những bằng chứng lịch sử cũng hết sức quan trọng vì mọi tranh chấp đều liên quan đến những không gian lịch sử, thời gian lịch sử cụ thể.

Đối với hai quần đảo này, đặc biệt là với Hoàng Sa, chúng ta có những bằng chứng lịch sử rất sớm và cụ thể (thư tịch, bản đồ, lễ tục...) thể hiện Nhà nước Việt Nam đã thực thi chủ quyền từ lâu.

Nhiều lần trong lịch sử, các bằng chứng này đã được các chính quyền mang tính đại diện thực thi chủ quyền - thời thuộc địa cũng như thời đất nước tạm thời chia cắt sau Hiệp định Geneva - và Nhà nước Việt Nam thống nhất sử dụng làm bằng chứng, kể cả tại những diễn đàn quốc tế.

Dù phía Trung Quốc thường né tránh, chúng ta càng phải khẳng định những bằng chứng lịch sử ấy như một sự thực khách quan và không thể chối cãi.

Vì thế, những nội dung thể hiện trong phát biểu của Thủ tướng liên quan đến chủ quyền lịch sử của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa là hoàn toàn có cơ sở khách quan và khoa học, cho dù vào thời điểm hiện tại đang bị Trung Quốc chiếm đóng sau khi dùng quân đội đánh chiếm từ tay các binh sĩ của Chính phủ Việt Nam Cộng hòa.

Tôi nghĩ rằng những nội dung lịch sử cơ bản ấy phải được quảng bá rộng rãi và trao truyền cho các thế hệ bên cạnh việc giáo dục tinh thần hòa hiếu, chuộng hòa bình của dân tộc Việt Nam.

Kỳ vọng của ông, ở góc độ một nhà sử học, về bản lĩnh của các nhà lãnh đạo trong việc viết những trang sử hiện đại cho sự nghiệp giữ vững chủ quyền biển, đảo?

Chúng ta đang sống trong một thời kỳ phát triển rất mạnh mẽ, không ít rủi ro trong một thế giới phức tạp nhưng xu thế chung là tiến tới sự hợp tác trên tinh thần trách nhiệm không chỉ đối với mỗi quốc gia mà với cả sự sống của hành tinh.

Do vậy, dù thấy không đơn giản những tôi vẫn tin rằng mọi cái đều có giải pháp của nó, “dĩ cùng tắc biến”...và rồi cũng phải “ tắc thông”. Tham gia vào một thế giới như thế phải có thiện chí, nhưng cũng phải có bản lĩnh. Đối ngoại đã như vậy thì đối nội càng phải như vậy.

Sự thống nhất ý chí, trên cơ sở đó tạo thành khối đoàn kết quốc gia đã là một nguyên lý thành công trong quá khứ thì nay càng phải như vậy. Lúc này là lúc cần đến sự “tụ tâm” để đồng tâm.

Chính phủ phải tin vào dân, chia sẻ với dân, nếu chưa đạt được sự đồng tâm thì phải chủ động đối thoại với dân, thuyết phục dân và tổ chức nhân dân vào trong một lực lượng thì trong khi thực thi quyền lực của mình lúc tiến hay lúc thoái, lúc cứng hay lúc mềm, lúc nào cũng được dân hậu thuẫn thì mới thành công.

Trả lời như thế, nhưng tôi cũng hiểu rằng “nói thì dễ, làm không dễ”, có thế, dân mới cần một bộ máy lãnh đạo giỏi, một Chính phủ giỏi trong đó có một Thủ tướng giỏi. Lịch sử luôn biểu dương những người có công với nước và... ngược lại.

Xuân Linh - Ảnh: Minh Thăng

Thủ tướng: Luật biểu tình đảm bảo quyền tự do, dân chủ

Thủ tướng khẳng định trước QH: Làm Luật biểu tình là phù hợp Hiến pháp, phù hợp đặc điểm văn hóa, điều kiện cụ thể của VN cũng như thông lệ quốc tế và đảm bảo quyền tự do, dân chủ của người dân...

 

Nói với dân về Hoàng Sa

Khẳng định quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa thuộc chủ quyền Việt Nam, Thủ tướng thông tin với đại biểu và nhân dân về thực trạng các quần đảo này.

 

Clip: Luật biểu tình và lòng yêu nước

Hiến pháp điều 69 quy định công dân được quyền biểu tình theo pháp luật. Nhưng chúng ta chưa có luật biểu tình. Như vậy chúng ta nên bắt tay nghiên cứu xây dựng luật biểu tình - Thủ tướng nói trước QH.

 

Tranh luận nảy lửa Luật biểu tình

Đại biểu tự ứng cử ở TP. HCM Hoàng Hữu Phước cho rằng nếu lấy ý kiến, đa số dân sẽ không đồng ý ban hành Luật biểu tình, song theo ông Dương Trung Quốc, phát biểu như vậy là xúc phạm đến dân.

Diễn biến “lạ lùng” vụ thầy giáo quấy rối nữ đồng nghiệp tại tỉnh Ninh Thuận (08/12/2011)

Sau khi báo Đại Đoàn Kết đăng bài "Thầy giáo quấy rối nữ đồng nghiệp tại Ninh Thuận: Cần làm rõ và xử lý nghiêm”, nhiều bạn đọc gửi ý kiến bày tỏ sự bức xúc trước hành vi đi ngược lại đạo đức nghề giáo của thầy Từ Công Linh (trường tiểu học Văn Lâm, huyện Thuận Nam, tỉnh Ninh Thuận). Tuy nhiên, diễn biến xung quanh sự việc này hiện phát sinh nhiều tình tiết khó hiểu, đặc biệt là thông tin thầy Từ Công Linh có thể "thoát” án kỷ luật sau khi có chỉ đạo rà soát, kiểm tra lại vụ việc từ Chủ tịch UBND huyện, và vì "thành tích của nhà trường”.

Cô Hương đã gửi nhiều đơn thư cầu cứu tới cơ quan chức năng sau khi trường tiểu học Văn Lâm  triệu tập cuộc họp bất thường xin ý kiến hủy án kỷ luật cho thầy Linh Ảnh: HỒNG PHÚC Theo quyết định kỷ luật của Hiệu trưởng Trường tiểu học Văn Lâm ngày 26-8-2011, thầy Từ Công Linh (giáo viên tại trường) bị kỷ luật cảnh cáo toàn trường và phải xin lỗi cô Văn Duyên Hương (đồng nghiệp cùng trường) về hành vi sàm sỡ, vi phạm nhân cách đạo đức nhà giáo. Đối với các thầy cô giáo trường tiểu học Văn Lâm chứng kiến vụ việc đều cho rằng đây là hình thức kỷ luật hợp lý đối với thầy Linh. Tuy nhiên sự việc trở nên phức tạp hơn khi bất ngờ trường tiểu học Văn Lâm triệu tập cuộc họp với các cá nhân liên quan với nội dung duy nhất: "hủy án kỷ luật cho thầy Linh”. Vụ việc khiến cô Hương bức xúc và gửi đơn cầu cứu tới các cơ quan chức năng. Như vậy, chỉ sau một thời gian không lâu từ khi có quyết định kỷ luật đối với thầy Từ Công Linh thì bỗng dưng lại có một thông báo kết luận của Chủ tịch UBND huyện Thuận Nam yêu cầu Hiệu trưởng Trường tiểu học Văn Lâm khẩn trương rà soát kiểm tra lại quy trình, thủ tục, cơ sở pháp lý giải quyết vụ việc. Thực hiện chỉ đạo trên của Chủ tịch huyện, Hội đồng kỷ luật của trường đã họp ngày 18/11/2011 để xem xét lại vụ việc và thống nhất hủy hình thức kỷ luật cảnh cáo đối với thầy Từ Công Linh. Ngày 1-12-2011, trao đổi với chúng tôi, ông Kiều Tặng, Hiệu trưởng trường Văn Lâm cho biết, quan điểm của trường là "hòa giải” giữa thầy Linh và cô Hương. Đồng thời, nhà trường trước đây cũng đã có yêu cầu Phòng GD-ĐT huyện Thuận Nam chuyển công tác thầy Linh về trường khác để ổn định lại không khí và công tác chung của nhà trường, nhất là giai đoạn trường đang xây dựng trường chuẩn Quốc gia. Các diễn biến nêu trên đang khiến sự việc trở lên rối rắm và gây băn khoăn trong dư luận.  LÊ ANH

Giữ trong sáng của tiếng Việt nhìn từ Pháp

- Pháp quy định từ mới nào của tiếng Anh được chấp nhận, từ nào không. Nếu ai sai sẽ bị xử phạt rất nặng, bị báo chí lên tiếng không có tinh thần yêu nước.

PGS ngôn ngữ Phạm Văn Tình cho biết thêm như vậy nhân câu chuyện phiên âm tiếng nước ngoài đang tồn tại nhiều cách sử dụng, trong cuộc trao đổi với VietNamNet. Ông Phạm Văn Tình là Phó tổng biên tập Tạp chí Từ điển học và Bách khoa thư Việt Nam.

TIN LIÊN QUAN:
Rắc rối tên của luật sư bào chữa cho Nguyễn Ái Quốc

Háo hức học ngôn ngữ Na'vi

PGS.TS Phạm Văn Tình

3 xu hướng và sự lựa chọn hợp thời đại

PV: Thưa ông, vừa rồi cư dân đang xôn xao về cách phiên âm tên riêng của một số báo. Có những tên riêng nước ngoài khi phiên âm ra tiếng Việt đã tạo ra những cụm từ có ý nghĩa không được đẹp (bản tin đón Chủ tịch Thái Lan ghi là Sổm - sặc Kiệt - sụ na - rôn). Mới đây nữa, một câu chuyện tưởng như rất nhỏ là Bảo tàng Hồ Chí Minh đề xuất sách giáo khoa sửa phiên âm tên của vị luật sư bào chữa cho Nguyễn Ái Quốc. Theo ông, nên để nguyên tên của người nước ngoài, để tên theo phiên âm quốc tế, hay phiên âm ra tiếng Việt?

PGS.TS Phạm Văn Tình: Hiện nay đang tồn tại 3 cách xử lí vấn đề này. Một là phiên âm cách đọc: Paris thì viết là Pa-ri, Washington thì viết là Oa-shing-tơn. Cách thứ 2 là dịch nghĩa, tức là tên riêng đó có nghĩa, chẳng hạn như Quảng trường đỏ, Nhân đạo (tên tờ báo ở Pháp),…. Nhưng xu hướng này không nhiều.

Cách thứ 3 là để nguyên dạng, tên họ như thế nào thì để như vậy vì hiện nay đa số các tài liệu mình đọc bằng tiếng Anh, hoặc tên của nước ngoài ở các mẫu chữ khác như tiếng Nga, Ấn Độ, Trung Quốc.. vẫn có thể chuyển sang mẫu tự La-tinh để gần gũi với các kí tự ta đang dùng.

Có quan điểm rằng cần phải phiên âm ra để mang tính quần chúng, phổ cập để mọi người đọc. Nhưng phiên âm có bất lợi là không ai biết chắc chắn là đọc như thế nào, tức là giữa cách viết và cách đọc khác nhau mặc dù tiếng Việt hay các ngôn ngữ khác trên thế giới giữa chữ viết và âm đọc khá gần nhau.

Nhưng nói chung nhiều tên giữa chính tả và chính âm khác nhau, đặc biệt là tiếng Anh, ví dụ như chữ “y” có thể đọc là “i” hoặc là “ai”, chính vì thế mà có người đọc là Lôdơbi hoặc Lôdơbai. Từ đó dẫn tới việc cách mình suy luận, đọc không trùng với cách đọc của người bản ngữ.

Tuy nhiên, cũng phải thấy rằng cùng một tên nhưng chính người trong một nước cũng có những cách đọc khác nhau. Ví dụ tên tổng thống Ronal Reagan, có người đọc âm “ea “là “I”, người lại đọc là “ê”. Người Việt mình cũng vậy, ví dụ Việt Nam có nơi đọc là “Ziệt Nam”,…

Như vậy chuẩn âm của mỗi vùng miền, chưa nói đến mỗi quốc gia đã có những khác biệt. Nếu lại phiên âm thì thậm chí anh chỉ đúng tên người này đối với một vùng này, còn nơi khác lại khác.

Ví dụ tên cầu thủ bóng đá Michael Ballack có người đọc theo tiếng Anh là “Mai-cơn”, nhưng tiếng Đức là “Mi-xen”, đội bóng Bayer Munich có người đọc âm thứ hai là “Muy-nich” nhưng tiếng Đức là “Mu-khèn”.

Chuyện phiên âm để hi vọng đạt tới một cách đọc là không tưởng. Và anh dựa vào cách đọc nước nào để phiên âm? Quan trọng hơn cả là khi giao tiếp bằng chữ viết ta lấy mặt chữ làm quan trọng.

Tên gọi của một người được ghi danh một cách cụ thể, bằng văn tự. Wayne Rooney thì dứt khoát phải có hai chữ “o”. Nếu thiếu một chữ “o” là không được. Sai một chút sẽ định danh sang người khác.

Đa số người đọc ví dụ báo chí chỉ nhìn con chữ, không mấy ai đọc thành lời cả. Dù khi bắt đọc họ có thể đọc na ná giống nhưng không mấy ai chê trách và về con chữ họ vẫn nhìn để nhận ra một ai đó. Trừ một số bình luận viên thì họ phải chọn một cách chính xác hơn cả. Nếu đọc không đúng thì tất cả người xem đều cảm thấy phản cảm.

Cũng với cái tên đó (chưa được phiên âm) ta có thể dễ dàng tìm được ở các văn bản khác đặc biệt với xu hướng ngôn ngữ hòa đồng ngôn ngữ trên thế giới như hiện nay và không gây trở ngại gì.

Cuộc sống là thước đo, đánh giá những giải pháp. Xưa ta còn viết gạch nối rồi không viết hoa ở giữa ví dụ Nguyễn Văn Trỗi thì viết Nguyễn-văn-Trỗi nhưng bây giờ đã không còn nữa.

Mỗi giải pháp đều có lý do. Nhưng giải pháp để nguyên dạng ngày càng được chấp nhận do thuận lợi, không gây trở ngại, hợp với xu hướng thời đại.

Lựa chọn “quần chúng” có được chấp nhận?

Theo dõi tình hình báo chí, các phương tiện truyền thông, ông có thấy xu hướng này?

Nhiều báo trước đây (nhất là ở miền Bắc) đều dùng cách phiên âm. Nhưng hiện nay hầu hết đều đã tự động chuyển sang việc giữ nguyên dạng để phù hợp với thời đại. Không phải họ bảo thủ hay muốn làm ra cái gì riêng biệt mà họ thấy điều đó tiện lợi, được chấp nhận hơn.

Đấy là chưa nói đến chuyện nhiều từ phiên âm sang tiếng Việt sẽ rất buồn cười, thậm chí phản cảm ví dụ Upradit và ví dụ bạn vừa nêu,…Xu hướng chung không chỉ các văn bản khoa học mà sách, vở, báo chí, phương tiện truyền thông đã tôn trọng cách giữ nguyên dạng tên riêng nước ngoài.

Nói phiên âm ra để dễ đọc, để gần quần chúng nhưng liệu quần chúng liệu họ có cần đến thế không? Họ có nhu cầu không? Rồi hiện chúng ta hiện có hơn 20 học sinh mà đều dạy như thế thì như thế nào?

Sự chưa thống nhất như vậy có gây khó khăn gì cho việc quản lí?

Hiện vẫn có lựa chọn giải pháp phiên âm (số ít) khi đối với việc dạy cho trẻ hoặc lớp phổ cập văn hóa. Khi này các đối tượng này còn chưa nhận diện con chữ thì giải pháp tạm thời là phiên âm nhưng vẫn mở ngoặc để nguyên dạng chữ viết bên cạnh.

Về bất cập thì chuyện đọc là Lôdơbi, Lôdơbai là một ví dụ. Đấy là khi ta chấp nhận cách đọc mà chính gia đình người thân không chấp nhận. Một số bật cập khác quan trọng như khó khăn trong tra cứu tài liệu, việc dễ nhầm tên ai đó,…đã đề cập ở trên.

Vậy về trường hợp cụ thể là Lôdơbai hay Lôdơbi này, ông chọn cách đọc nào?

Tôi chọn theo cách của gia đình. Đấy cũng là cách thể hiện sự tôn trọng với gia đình luật sư.

Cần một bộ luật về ngôn ngữ

Từ trước tới nay ta đã có quy chuẩn nào trong việc sử dụng phiên âm chưa, thưa ông?

Tôi nhớ đã có cuốn từ điển phiên âm tên riêng nước ngoài do Nguyễn Như Ý chủ biên. Trong sách này các tên riêng được căn cứ vào cách đọc, cách nói của các ngôn ngữ đó để phiên âm và đưa ra lựa chọn cách đọc một cách khả dĩ nhất cho người dùng. Nhưng cuốn này chỉ là một giải pháp, không bắt buộc phải theo.

Chuyện làm từ điển nên quy về một mối và cần kiểm định nghiêm ngặt. Hiện nay nhiều nơi còn làm ăn theo kiểu chụp giật, dễ dãi, NXB nào cũng có thể xuất bản, rất nguy hiểm.

Và ta cũng chưa có một quy định nào về việc phiên âm tên riêng nước ngoài để mọi người làm theo phải không, thưa ông?

Chưa có, nhưng trong một số cơ quan trong phạm vi nội bộ đã có.

Vậy có nên cần một văn bản quy phạm để mọi người làm theo không?

Nên có một bộ luật ngôn ngữ, theo đó sẽ là các văn bản dưới luật hướng dẫn mọi người thực hiện những việc như viết hoa các tên tổ chức, cơ quan, xử lí tên riêng, cách viết i, y.

Đó là nhu cầu cần thiết để tiến tới một sự chuẩn hóa. Một vài năm trước đã có ý kiến trong Quốc hội cần phải có bộ luật này nhưng hình như nó chưa đến độ chín muồi và chưa tạo ra hiệu ứng xã hội.

Và điều quan trọng nữa là các nội dung, chế tài xử lí như thế nào? Vi phạm ngôn ngữ cũng giống như vi phạm giao thông nếu không có chuẩn thì khó bắt lỗi, muốn bắt được thì mới phạt được.

Cần có sự đầu tư nhất định trong việc điều tra cách thể hiện ngôn ngữ nói chung, những xu hướng, từ đó hệ thống các biểu hiện về ngôn ngữ bằng lời nói và chữ viết trên cơ sở đó đưa ra được một bộ quy chuẩn để làm luật.

Yêu cầu này đã đến độ bức thiết chưa, thưa ông?

Nó không phải không có không được nhưng đã đến lúc bắt tay vào làm rồi và không muộn. Dẫu vậy vẫn không thể phủ nhận so với các nước phát triển trên thế giới ta chậm mà ngay như ở Đông Nam Á so với Malaysia, Indonesia ta đã chậm hơn họ.

Giữ giữ sự trong sáng của tiếng Việt nhìn từ nước Pháp

Trên thế giới có thể lấy ra đây ví dụ nước nào đã đi tiên phong trong việc giữ gìn sự trong sáng của ngôn ngữ, thưa ông?

Có thể kể ra đây nước Pháp. Ví dụ họ có quy định từ mới nào của tiếng Anh được chấp nhận ở tiếng Pháp, từ nào không. Họ căn cứ vào tần số sử dụng và nhu cầu, nếu giả sử tiếng Pháp chưa đủ thể hiện bằng tiếng Anh thì họ sẵn sàng chấp nhận và ngược lại.

Nếu ai sai sẽ bị xử phạt rất nặng, bị báo chí lên tiếng không có tinh thần yêu nước. Từ lâu đây cũng là tiêu chí người Pháp đánh giá thái độ của người nói với tiếng Pháp. Mỗi một năm Viện Hàn lâm Khoa học Pháp còn đưa ra những khuyến cáo cho việc sử dụng tiếng nước họ như thế nào cho phù hợp.

Bộ từ điển do Viện Hàn lâm Khoa học của Pháp xuất bản được xem là chuẩn mực được làm rất công phu không chỉ về từ ngữ mà là cả cách ứng xử như thế nào, cách quy tắc ngữ pháp, chính tả.

Còn ở ta thì sao?

Có thời gian có những lộn xộn, không ai bảo ai, rồi bài vở của các nhà ngôn ngữ khi gửi tới các báo bị cắt xén không phù hợp,..Tuy nhiên dần dần nó cũng lắng lại, trừ một số trường hợp cá biệt.

Cảm ơn ông!

Văn Chung (thực hiện)

Ý kiến bạn đọc

Lê Ngọc, gửi lúc 08/12/2011 14:22:33

"Ui Thầy mình đây mà": Kính gửi thầy Tình, Bẵng đi một thời gian dài không được gặp thầy vì không tìm được số liên lạc, cũng là 6 năm rồi, thế mà em vẫn cảm nhận như mới đây thôi được nghe thầy giảng, thầy hướng dẫn cách nói chuyện trước đám đông. Giờ đây những kỹ năng đó đã giúp ích cho em rất nhiều khi hòa mình vào dòng chảy của xã hội. Nói ra thì dài lắm, chúc thầy cùng gia đình mạnh khỏe. Em Ngọc - Hanoi University of business and management.

lethanh, gửi lúc 08/12/2011 14:22:58

"bức xúc": Khi viết báo, "dân tiếng Nga" chúng tôi viết thủ đô của LX/Nga là Moskva. Nhưng các biên tập nhất định sửa là Moscow, cho chúng tôi là "lạc hậu". Họ cũng cho biết đây là quy định, đừng cãi. Nhưng không chỉ chúng tôi, mà nhiều người Việt và các bạn Nga biết tiếng Việt cũng cho rằng không nên buộc người viết phải dùng từ Moscow. "chúng tôi không biết tiếng Anh", nhiều người nói.

Lê Mạnh Tiến, gửi lúc 08/12/2011 14:23:23

"Ý tưởng tuyệt vời": Theo tôi đôi khi phải theo số đông nhưng những người hiểu biết như giáo sư Tình có trách nhiệm và nhà nước cũng cần có biện pháp giúp đỡ Ví dụ tạo điều kiện cho người đó phát biểu về một vấn đề gì đó có liên quan trên TV hoặc trên đài. Còn nói là học theo Người Pháp chúng ta ai cũng thấy một việc rất buồn cười đập vào mắt chúng ta hàng ngày. Một tập đoàn bán lẻ lớn của Pháp ở Việt Nam và trên toàn thế giới cứ gọi là siêu thị " Bích xi " mà trong tiếng Pháp rõ ràng là xê. Tôi ủng hộ việc soạn thảo từ điển có kèm theo một số ví dụ ứng xử.

Phan Dũng, gửi lúc 08/12/2011 14:23:28

"Phản hồi": Xin đừng vác tiếng Anh ra đọc phiên âm cho các ngôn ngữ khác, mỗi quốc gia mỗi dân tộc đều có ngôn ngữ và các đọc riêng cho tên người hoặc tên địa phương, cần phải tôn trọng. Những người làng trong các ngành nghề liên quan đến giáo dục, hoặc tiếp xúc nhiều với mọi người (báo chí, truyền thông, ...) càng cần phải tìm hiểu sâu hơn về các cách đọc nhằm tránh những sự hiểu nhầm dẫn đến tự ái của các nước, cá nhân. Phiên âm theo một ngôn ngữ khác đôi khi là sự xúc phạm với người hoặc quốc gia được phiên âm.

Khuê Bích, gửi lúc 08/12/2011 14:23:36

"Cần có luật về ngôn ngữ": Bài viết này mới nói về việc phiên âm, song tình trạng lộn xộn trong việc sử dụng ngôn ngữ (cả tiếng nói và chữ viết) hiện nay thể hiện ở nhiều thứ lắm, cần phải được thống nhất dưới dạng luật, ví như: dùng phụ âm, dùng từ có yếu tố Hán Việt (mà rất phổ biến), quy định về việc viết chữ chuẩn... có những thứ rất "buồn cười" mà rất khó chịu như: người ta vẽ chữ nguyệch ngoạc mà lại gọi là "thư pháp" (tức là phép viết chữ), vẽ chữ thì sao không gọi là "thư hoạ" ? , tại sao khuyến khích mua mà cứ nói là "khuyến mại" ? v.v....v.v...

Thu Mai, gửi lúc 08/12/2011 14:23:57

"Giữ trong sáng của tiếng Việt nhìn từ Pháp": Ở Việt Nam hiện nay việc sử dụng từ có nguồn gốc nước ngoài rất tùy tiện . Tôi cho rằng, từ Việt mình có thì nên sử dụng . Ví dụ : lại thay cho tái ; đi cùng thay cho đồng hành ; bốn thế hệ thay cho tứ đại đồng đường; ... Các cơ quan truyền thông, đặc biệt là truyền hình cần gương mẫu sử dụng các từ có nguồn gốc Việt nam và chỉ dùng các từ có gốc nước ngoài ( Trung Quốc, Anh, Pháp ) khi tiếng Việt không có

Người quan tâm đến Tiếng Việt, gửi lúc 08/12/2011 14:24:14

"Cần có Luật ngôn ngữ Việt Nam": Tôi rất đồng ý với việc phải có Luật ngôn ngữ Việt Nam. Tiếng Việt là của cả dân tộc chứ không phải của riêng ai mà nay họ cải cách thế này, mai thế khác. Tôi lấy vi dụ cách đây nhiều năm khi tôi đang học phổ thông, chữ y dài được các vị ấy thay thế bằng chữ i ngắn. Thật là phản cảm khi viết những chữ "li kì", hi vọng", "vật lí", lí luận",... Tôi rất muốn hỏi những người đưa ra quyết định thời ấy đã dựa trên cơ sở khoa học nào để đưa ra sự thay đổi như vậy, hay đó là ý thích bất chợt của các vị ? Sách giáo khoa dạy học sinh thì như vậy, nhưng trong Công báo, nơi đăng các văn bản pháp luật thì toàn dùng những từ "chiến sỹ", "sỹ quan", "nghệ sỹ",... Gần đây, ông Quách Tuấn Ngọc còn đưa ra ý kiến: sẽ thêm các chữ cái: F, J, Z, W vào Tiếng Việt. Tôi rất muốn những người làm chức to ở Bộ Giáo dục hiểu rằng, Tiếng Việt là tài sản của dân tộc Việt Nam, không phải là của riêng để mà tùy tiện thích làm gì thì làm.

 Trước 1  Sau

 Tổng số 7 phản hồi.

Tin mới nhất

---

• Vận động gia đình thuê xe ôm cho con tới trường (6 giờ trước)
• Cơ hội đặc biệt cho các bạn trẻ yêu thích kinh tế (07/12/2011)
• Đừng để con gái ăn mặc hớ hênh (07/12/2011)
• ĐHQG Hà Nội sẽ tuyển sinh kiểu Mỹ (07/12/2011)
• Nhà thiên văn lừng danh về Việt Nam thuyết trình (06/12/2011)

Sách chuẩn không chuẩn - Kỳ cuối: Giáo viên phải tự sửa những lỗi nhỏ

TT - Trao đổi với Tuổi Trẻ xung quanh việc sách giáo khoa (SGK) hiện hành quá nhiều “sạn”, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Vinh Hiển cho biết cùng với việc tiếp tục chỉnh lỗi ở bộ sách đang sử dụng, bộ đang chuẩn bị cho việc biên soạn SGK mới với quy trình chặt chẽ hơn.

Ông Hiển nói:

- Tôi nghĩ không thể có một bộ SGK hoàn hảo. Ở VN hay thế giới cũng như thế thôi. Kể cả SGK viết tốt rồi thì sau một thời gian cũng phải chỉnh sửa, bổ sung, cập nhật kiến thức mới. Nếu quan niệm viết một bộ SGK để dạy từ đời này sang đời khác thì không phát triển được. Việc bổ sung, chỉnh sửa cũng bình thường, chỉ là chúng ta không quen với điều đó.

* Những năm trước Bộ GD-ĐT tổ chức tiếp nhận góp ý về SGK. Hiện nay, mặc dù SGK vẫn bị phát hiện còn nhiều “sạn” nhưng tại sao Bộ GD-ĐT không thực hiện việc tiếp thu ý kiến “nhặt sạn” và chỉnh sửa nữa?

"Bộ GD-ĐT chỉ quản lý theo chương trình và nhìn vào kết quả cuối cùng. Để đạt được kết quả như yêu cầu của Bộ GD-ĐT, giáo viên có thể chọn tài liệu nào mình thấy tốt. Dĩ nhiên đó phải là tài liệu đã được thẩm định về chất lượng." Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển

- Chúng tôi vẫn tiếp nhận góp ý chứ. Những ai thắc mắc, hỏi về chi tiết trong SGK nếu gửi về bộ đều sẽ được tiếp thu, trả lời. Hằng năm, Bộ GD-ĐT vẫn đề nghị NXB tập hợp các ý kiến góp ý về lỗi SGK. NXB Giáo Dục có bộ phận thường trực làm việc này. Có những ý kiến đóng góp đúng, có ý kiến không đúng, không thuyết phục. Những góp ý đúng, NXB sẽ thực hiện việc chỉnh sửa. Có nhiều chi tiết NXB đã chỉnh sửa rồi nhưng người góp ý vẫn theo sách cũ để nhận xét.

* Nhưng một trong những nguyên tắc cần duy trì khi biên soạn SGK là những kiến thức đưa vào sách phải chuẩn mực, không gây tranh cãi, phù hợp với các lứa tuổi học sinh?

- Những lỗi lớn thì NXB mới chỉnh sửa, còn những sai sót nhỏ thì giáo viên phải linh hoạt, tự chỉnh sửa, giải thích cho học sinh. SGK chỉ là tài liệu chính để giáo viên dùng để dạy học, không phải là pháp lệnh bắt giáo viên, học sinh phải nhất nhất tuân theo như trước đây. Từ lâu Bộ GD-ĐT đã khẳng định việc giáo viên không phải dạy hết, dạy đủ những gì trong SGK, giáo viên hoàn toàn có quyền lựa chọn tài liệu để thiết kế bài giảng của mình, trong đó có SGK. Những giáo viên mà SGK viết thế nào cứ dạy y như thế, kể cả khi sách viết không hợp lý thì tôi thấy không ổn. Việc này đã nói mãi rồi, giáo viên không phải không biết chủ trương này.

* Trên thực tế, phần đông giáo viên và học sinh vẫn xem SGK là tài liệu chính thống. Ngoại trừ các lỗi nhỏ, những sai sót về kiến thức, sự bất hợp lý về cấu trúc thì làm sao giáo viên dám đi ngược lại với sách, khi đằng sau bộ sách là cả một hội đồng các nhà viết sách, nhà thẩm định?

- Khi có góp ý về sai sót thì cụ thể phải xem sai nhỏ hay lớn, sai ở đâu. Những cái có thể khắc phục ngay thì là lỗi nhỏ, giáo viên có thể điều chỉnh, bổ cứu cho học trò ngay trong quá trình dạy học. Nhưng những thiếu sót lớn, như sai về quan điểm giáo dục, sai về nguyên lý thì Bộ GD-ĐT mới phải tính lại.

* Theo phản ảnh của giáo viên, có những thí nghiệm trong SGK môn lý, hóa giáo viên làm theo mô tả của sách nhưng không thể ra kết quả. Vấn đề này liệu có thể xem là “lỗi lớn” chưa hay cũng chỉ là “lỗi nhỏ” mà giáo viên phải tự xử lý thưa thứ trưởng?

- Chuyện giáo viên không làm được thí nghiệm trong SGK chắc cũng có thật. Nhưng việc này phải làm rõ nguyên nhân. Cũng có thể do tác giả viết sách chưa làm thí nghiệm đó, nhưng cũng có thể do thiết bị thí nghiệm không tốt, người thực hiện không đạt. Nếu do tác giả SGK thì cần phải điều chỉnh. Khi tiếp nhận góp ý, không phải NXB đơn phương xem xét chỉnh sửa mà phải làm việc với tác giả để nghe tác giả phản biện, giải thích.

* Thứ trưởng cho rằng giáo viên có thể dựa vào nhiều tài liệu khác nhau để thiết kế bài giảng, không nhất thiết phải dạy đúng SGK. Như vậy, thứ trưởng có ủng hộ quan điểm “một chương trình, nhiều bộ SGK” không?

- Thế giới người ta đã thực hiện một chương trình, nhiều bộ SGK rồi, vì một bộ sách có thể đáp ứng được cái này nhưng lại không đáp ứng được cái kia. Có nhiều bộ sách, người dạy có cơ hội lựa chọn. Chúng ta tiến tới cũng phải như thế nhưng việc này vẫn còn phải bàn vì có nhiều vấn đề phải cân nhắc. Bởi không phải ai cũng có thể viết sách được và việc chọn bộ sách nào, không chọn bộ nào cũng phải có cơ quan thẩm định, tránh những tiêu cực có thể xảy ra. Tôi nghĩ trước khi tiến đến việc thực hiện “một chương trình, nhiều bộ SGK” vẫn cần có những bước trung gian.

* Thứ trưởng có thể nói rõ hơn về “bước trung gian” đó được không?

- Chúng tôi đã có định hướng về việc này nhưng còn phải bàn.

* Nếu tới đây Bộ GD-ĐT vẫn tiếp tục duy trì phương án “một chương trình, một bộ SGK” thì theo thứ trưởng, sẽ phải có những điều chỉnh thế nào để khắc phục những nhược điểm của bộ sách cũ?

- Chúng tôi đã tính khi biên soạn SGK sẽ phải có một người tổng chủ biên từng môn từ lớp 1 đến lớp 12. Nếu tổng chủ biên từng môn, ở từng lớp, cấp học chỉ kiểm soát việc biên soạn trong phạm vi được phân công, thì tổng chủ biên từ lớp 1 đến lớp 12 phải kiểm soát toàn bộ tất cả các cuốn sách của môn đó trong 12 lớp. Như vậy sẽ đảm bảo tính liên thông, cấu trúc chặt chẽ, nhất quán và khoa học, phù hợp với lứa tuổi học sinh.

Bên cạnh việc kiểm soát chiều dọc như thế sẽ có một hội đồng kiểm soát chiều ngang ở mỗi lớp học. Ví dụ ở bậc THCS có bốn lớp thì sẽ có bốn hội đồng ngồi với nhau để xem xét, cân nhắc ở tất cả các môn của mỗi lớp, để khắc phục ngay những bất cập. Việc biên soạn SGK tới đây sẽ phải theo một quy trình chặt chẽ, khoa học hơn. Kể cả trường hợp thực hiện “một chương trình, nhiều bộ SGK” thì vẫn phải xây dựng một quy trình để các nhóm tuân thủ, đảm bảo các bộ SGK đạt chuẩn mực nhất định.

VĨNH HÀ - ĐĂNG NGỌC thực hiện

Giải mã nguyên nhân của sự xuống cấp đạo đức học sinh

Thứ năm 08/12/2011 06:00

(GDVN) - Từ năm 2005 đến nay, tình trạng học sinh phạm pháp có dấu hiệu ngày càng phức tạp cả về tính chất lẫn mức độ nghiệm trọng của các vụ án. 

• Đau xót một HS lớp 8 bị bạn đánh dập lá lách dẫn đến tử vong
• Giải mã hiện tượng "đàn em Lê Văn Luyện"
• Bắt bệnh những học sinh thường xuyên về muộn

Đã có rất nhiều bài viết chỉ ra các nguyên nhân dẩn đến việc xuống cấp đạo đức của học sinh. Có ý kiến cho rằng do gia đình thiếu sự quan tâm, chưa kết hợp với nhà trường trong giáo dục đạo đức của các em. Nhưng trong thực tế, không phải trường hợp học sinh vi phạm đạo đức nào cũng ở trong hoàn cảnh gia đình không quan tâm.

Do sự phát triển của nền kinh tế

Một nguyên nhân cũng được đặt ra là kinh tế xã hội phát triển ngày càng cao và sự bùng nổ thông tin, dẫn đến việc một bộ phận gia đình khá giả chiều chuộng con mình, tạo nên sự đua đòi trong các em.

Điện thoại di động, Internet, phim ảnh, của các Website đen đã tác động không nhỏ đến nhận thức, lối sống và cách hành xử của học sinh, làm hư hỏng học sinh bởi bản tính tò mò, hiếu động của tuổi mới lớn.

Tuy nhiên việc vi phạm đạo đức của học sinh không chỉ diễn ra ở địa bàn thành phố, đô thị hay chỉ rơi vào trường hợp các em gia đình có điều kiện kinh tế.

Các trường vùng sâu, xa, học sinh nghèo chưa có điều kiện tiếp cận nhiều với Internet vẫn đang phải đối mặt với vấn nạn vi phạm đạo đức của học sinh.

Do luật pháp chưa nghiêm

Chính những "Gương sáng" thế này đã làm lệch lạc giới trẻ

Nhân cách là một thứ giá trị được xây dựng và hình thành trong toàn bộ thời gian con người tồn tại trong xã hội, nó đặc trưng cho mỗi con người, thể hiện những phẩm chất bên trong con người nhưng lại mang tính xã hội sâu sắc.

Hình thành nhân cách, đạo đức một con người đâu chỉ giáo dục trong nhà trường phổ thông là đủ. Nhân cách của mỗi cá nhân trong xã hộ ít nhiều đều bị chi phối bởi cách mà xã hội đó đang hành xử với nhau.

Nếu được sống trong một môi trường nghiêm minh về pháp luật, chuẩn mực về đạo đức, mọi người hành xử với nhau một cách có tình có lý, chắc chắc đó sẽ là một môi trường giáo dục lý tưởng trong việc hình thành nhân cách đạo được của học sinh,

Những bài học mà các thầy cô giáo đang cố sức rao giảng để giáo dục đạo đức của học trò mình trên lớp dường như ngược lại với các hoạt động đang diễn ra trong cuộc sống xã hội.

Trong khi các giáo viên dạy nhạc cố gân cổ lên để rao giảng về thẩm mỹ âm nhạc, chắt chiu từng giờ dạy dân ca để các em biết yêu quý những giá trị tinh thần mà ông cha ta đã dày công vun đắp. Thì hàng ngày, mấy chục nhà đài liên tục phát những bài hát được gọi là nhạc trẻ với một thứ thẩm mỹ vay mượn, hổ lốn.

Báo chí thì thì nhau săm soi kỹ lưỡng đời sống của các "Sao" như một sự tôn vinh. Chúng ta có nhói tim không khi nghe một học sinh lớp 6 hát nghêu ngao "vì em đam mê thú vui thân xác, nên em đánh mất mối tình của tôi.." ("Đừng để tôi biết em dối gian" - Lâm Hùng).

Luật giao thông được đưa vào nhà trường để dạy cho các em, những công dân tương lai, sống và làm việc đúng luật pháp. Thế nhưng khi ra đường các em luôn phải chứng kiến những hành vi vi phạm an toàn giao thông của người lớn mà đôi khi còn có cả cảnh sát giao thông.

Do những tiêu cực mà các em hàng ngày phải chứng kiến

Nhà trường thường xuyên giáo dục các em về tính trung thực, phải biết vươn lên bằng chính đôi chân của mình. Nhưng trong thực tế các em lại chứng kiến có quá nhiều người lớn không trung thực nhưng vẫn "thành đạt".

Tệ sử dụng bằng giả hay mua bằng,  gian dối trong báo cáo thành tích, sự thiếu nghiêm minh của pháp luật tác động lên các em hàng ngày trách sao các em không thiếu niềm tin với những điều học được trong nhà trường.

Những thứ mà các em đang học trong nhà trường dường như là một mớ lý thuyết không áp dụng được cho cuộc sống. 

Trong  một cuộc họp chuyên môn đầu năm học 2011-2012 ở một phòng GD-ĐT cấp huyện của tỉnh An Giang, một giáo viên dạy toán lâu năm đã đề nghị nên chấp nhận với thực tế, học thật, đánh gá thật, có thể trong một vài năm huyện sẽ thua các đơn vị huyện thị khác, nhưng bù lại chúng ta biết chính xác thực trạng của học sinh mà có hướng nâng chất thật sự. Vị trưởng phòng GD-ĐT huyện trầm ngâm phát biểu "Thế thì chúng ta sẽ thua các huyện thị nhiều lắm".

Vậy ra thành tích học tập của các em được xem như là một thứ đảm bảo cho vị tri chiếc ghế của người lớn sao? Ngay cả trong nhà trường các em cũng đã chứng kiến bao nhiêu là điều thiếu trung thực. Chỉ với các chỉ tiêu về chất lượng bộ môn, chống lưu ban bỏ học, phổ cập giáo dục... cũng đã làm cho những thầy cô của chúng phải chấp nhận với việc ai cũng làm như vậy.

Do chính nội dung giảng dạy trong nhà trường

Một nguyên nhân không kém phần quan trọng đó chính là chương trình giảng dạy đạo đức ở các cấp học phổ thông.

Chương trình đạo đức được thực hiện xuyên suốt, từ bậc Mầm non là giáo dục lễ giáo, bậc Tiểu học là môn Đạo đức, bậc Trung học là môn Giáo dục công dân. Thế nhưng các giáo viên dạy tiêu học cho rằng chương trình nặng tính lý thuyết, thiếu kỷ năng sống, lại không tạo được dấu ấn để tác động hình thành nhân cách học sinh.

Những bài học ý nghĩa, gần gũi với đời sống không được chú trọng mà thay bằng những bài học quá trừu tượng.

Còn chương trình GDCD bậc THPT, chỉ có 11 tiết dạy các vấn đề về đạo đức trên tổng số 105 tiết. Dạy đạo đức cho học sinh đâu chỉ có môn học Đạo Đức mà nó phải được tích hợp ở những bộ môn xã hội như Lịch sử, Văn học...

Tôi rất thích những bài tập làm văn, những bài học thuộc lòng được học lúc nhỏ trong sách giáo khoa trước năm 1975 (ở miền Nam) với nội dung chứa đựng tình cảm yêu quê hương, đất nước, truyền thống dân tộc và giữ gìn cốt cách người Việt Nam. Còn nội dung những bài học trong sách Đạo Đức thì rất gần gũi với cuộc sống đời thường.

Phương pháp giáo dục đạo đức theo kiểu giáo điều không còn phù hợp nữa, cần phải đưa học sinh vào các xử lý tình huống thực tế.

Giáo dục đạo đức trong nhà trường cần giảm thiểu những vấn đề cao xa, lớn lao, thay vào đó cần kiên trì bồi đắp lòng nhân ái, tính trung thực, lòng tự trọng, nếp nghĩ và lối sống lành mạnh, trọng đạo lý, sống có kỷ luật.

Chương trình sách giáo khoa giáo dục công dân bậc phổ thông cần phải có những thay đổi từ nội dung đến phương pháp truyền đạt.

Những giá trị đạo đức, ứng xử trong đạo lý của người Việt Nam cần phải được chuyển tải trong những tình huống cụ thể, gần gũi để học sinh dễ tiếp cận, dễ nhớ.

Cần dạy cho học sinh những giá trị đạo đức cơ bản của con người thay cho quá nhiều kiến thức triết học, hàn lâm, thiếu vắng việc hình thành những thói quen đạo đức và kỹ năng sống phù hợp với những chuẩn mực xã hội.

Kết

Giáo dục là quốc sách hàng đầu, thì việc giáo dục đạo đức học sinh chính là trang đầu của quốc sách ấy. Vai trò của Giáo dục thật sự quan trọng và có thể ảnh hưởng đến sự tồn vong của một dân tộc. Giáo dục là trụ cột của một quốc gia để tạo dựng, giữ gìn và phát triển các giá trị xã hội.

Giáo dục đạo đức học sinh đâu phải chỉ là nhiệm vụ của môn học Đạo Đức trong nhà trường, hay chỉ là của ngành Giáo Dục. Đã đến lúc cả xã hội cần nhìn nhận vấn đề đạo đức học sinh trong nhà trường hiện nay với một tinh thần trách nhiệm và nghiêm túc.

Cần phải đổi mới hoàn toàn cách thức mà lâu nay chúng ta đã dùng để giáo dục đạo đức học sinh. Bản thân giáo dục đã mang tính xã hội hóa, nhà nước cần tạo điều kiện để toàn dân tham gia vào công tác giáo dục học sinh.

Điều quan trọng là cần có một môi trường xã hội lành mạnh, mọi người sống tuân thủ pháp luật và tôn trọng những giá trị đạo đức xã hội.

Một môi trường xã hội tốt sẽ tác động vào nhận thức của học sinh và các em cũng phải tuân thủ những nguyên tắc ứng xử đã được học trong nhà trường mà cả xã hội đang áp dụng. Mong rằng không quá trễ cho tương lai những mầm non đất nước.

Phan Võ Hoàng Nam

Thứ Năm, 08/12/2011, 03:02 (GMT+7)

Lấy tiền của phụ huynh chi bồi dưỡng cho giáo viên

TT - Ngày 5-12, ông Nguyễn Thanh Hoàng, trưởng Phòng GD-ĐT huyện Gò Công Tây (Tiền Giang), cho biết phòng vừa yêu cầu hiệu trưởng và giáo viên Trường mầm non Măng Non ở thị trấn Vĩnh Bình, huyện Gò Công Tây nộp lại 92 triệu đồng, do đây là tiền của phụ huynh đóng góp phục vụ con em họ chứ không phải cho giáo viên.

Hiện Đảng ủy thị trấn Vĩnh Bình và Phòng GD-ĐT đang tiến hành xử lý kỷ luật những người có liên quan.

Theo kết luận thanh tra, ba năm học vừa qua hiệu trưởng Lê Thị Thanh Thúy đã chỉ đạo sử dụng tiền phụ phí và hội phí do phụ huynh đóng góp chi nhiều khoản, trong đó chi bồi dưỡng cho giáo viên không đúng quy định.

Các tài liệu thu chi được kế toán và thủ quỹ lập sơ sài, không ghi rõ nội dung chi, danh sách nhận tiền không đủ chữ ký...

Phòng GD-ĐT chỉ đạo bà Thúy phải nộp lại 45,7 triệu đồng, các giáo viên của trường nộp lại hơn 41 triệu đồng.

V.TR

Hướng đi mới cho phong trào học sinh giỏi

(Dân trí) - Bộ GD-ĐT vừa ban hành Quy chế thi HS giỏi cấp quốc gia. Ngoài việc điều chỉnh chế độ đãi ngộ đối với HS đoạt giải, kì thi năm nay lần đầu tiên tổ chức thi Nói đối với các môn Ngoại ngữ và thi thực hành trong kỳ thi chọn đội tuyển quốc gia…

Việc chính thức đưa những quy định mới này vào Quy chế thi chọn học sinh giỏi (HSG) cấp quốc gia nhằm mục đích gì? Dân trí đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Anh Tuấn - Cục trưởng Cục khảo thí và kiểm định chất lượng (Bộ GD-ĐT).

Thưa ông, Bộ GD-ĐT vừa mới ban hành Quy chế thi chọn HSG cấp quốc gia. Quy chế này có những điểm nào mới so với trước kia?

Ông Bùi Anh Tuấn: So với Quy chế thi chọn HSG trước đây, Quy chế thi chọn HSG cấp quốc gia có những điểm mới đáng chú ý như sau: Trong kỳ thi chọn HSG quốc gia, tổ chức thi nói các môn Ngoại ngữ và thi thực hành đối với các môn Vật lí, Hóa học, Sinh học là cần thiết; tuy nhiên, đây là việc làm mới, cần có lộ trình và giải pháp thích hợp qua các năm nên riêng năm 2012 việc thi thực hành mới chỉ áp dụng thi lí thuyết về thực hành.

 

Những điểm mới trong quy chế HS giỏi vừa mới ban hành sẽ là hướng đi mới cho phong trào học sinh giỏi (Ảnh minh họa)

Trong kỳ thi chọn đội tuyển quốc gia dự thi Olympic quốc tế, thay đổi thời gian làm bài đối với mỗi môn thi; đồng thời tổ chức thi thực hành đối với các môn Vật lí, Hóa học, Sinh học để đảm bảo sự phù hợp về nội dung, hình thức, thời gian thi của các kỳ thi Olympic quốc tế các môn văn hóa, góp phần nâng cao thành tích của các đội tuyển HSG Việt Nam tại Olympic quốc tế và khu vực, giữ vững truyền thống đã được các thế hệ dày công xây đắp, đáp ứng yêu cầu hội nhập để phát triển.

Quy định về nguyên tắc việc tuyển thẳng vào đại học, cao đẳng đối với các thí sinh đoạt giải trong kỳ thi chọn HSG quốc gia; chi tiết sẽ được quy định trong Quy chế thi tuyển sinh đại học, cao đẳng và trong các văn bản khác của Bộ; Quy định việc huy động giáo viên giỏi THPT tham gia công tác chuyên môn của kỳ thi chọn HSG quốc gia nhằm tăng cường gắn kết trách nhiệm của các cơ sở với Bộ trong tổ chức các kỳ thi chọn HSG cấp quốc gia đồng thời tập trung được trí tuệ của toàn ngành vào việc tổ chức thi

Những điểm mới nêu trên chính là nhằm đảm bảo cho thi cử, trong đó có thi chọn HSG thực sự là động lực, tác động trở lại, thúc đẩy nâng cao chất lượng của quá trình dạy và học ở các cấp học phổ thông cũng như trong sự nghiệp giáo dục đào tạo nói chung.

Ngoài ra, năm nay chúng ta sẽ có thêm những chế độ ưu đãi đối với thầy cô có thành tích nổi bật và có nhiều đóng góp cho công tác HSG ở cả địa phương và Trung ương, kích thích và đẩy mạnh công tác HSG trên tinh thần thực hiện mục tiêu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài của nước nhà.

Sau một thời gian chúng ta duy trì quy định HS đoạt giải HSG quốc gia chỉ được ưu tiên xét tuyển sau khi dự kỳ thi tuyển sinh ĐH, CĐ, giờ đây lại “khôi phục” quyền tuyển thẳng đối với đối tượng này nhưng ở mức độ hẹp hơn. Vậy mục đích của việc làm này là gì?

Mục đích của quy định tuyển thẳng đối với HS đoạt giải HSG quốc gia là nhằm tạo ra động lực cho phong trào HSG, để các em yên tâm trong khi tham gia các kỳ thi chọn HSG, nhất là đối với những thí sinh được tham gia vào vòng tuyển chọn đội tuyển quốc gia dự thi Olympic quốc tế.

Như chúng ta đều biết, nhiều năm qua việc tuyển chọn đội tuyển Olympic gặp một số khó khăn. Bởi trên thực tế, hàng chục thí sinh đạt giải cao trong kỳ thi chọn HSG quốc gia được gọi thi tuyển chỉ có 4 đến nhiều nhất là 6 em được vào đội tuyển quốc gia đi dự thi, những thí sinh không được chọn vào đội tuyển lại phải quay về để ôn tập tham dự kì thi tuyển sinh ĐH, CĐ.

Do sự chi phối của tâm lý thực tế nảy sinh từ nền kinh tế thị trường, nhiều phụ huynh và cá nhân HS ngại tham gia các kỳ thi đòi hỏi cao về trí tuệ này hơn là việc tập trung ôn thi ĐH, CĐ có phần dễ dàng hơn. Đây chính là điều khiến cho nhiều em không hào hứng tham gia thi chọn HSG.

Muốn có thành tích cao trong thể thao cần có phong trào thể thao rộng khắp, việc“khôi phục” quyền tuyển thẳng đối với đối tượng HS đoạt giải HSG quốc gia có ý nghĩa quan trọng như thế đối với công tác HSG.

Điều quan trọng hơn thế cần được nhấn mạnh ở đây là quy định tuyển thẳng trong Quy chế mới này không giống như các quy định trước. Trước kia, những đối tượng này có thể đăng ký tuyển thẳng vào các ngành mà môn đạt giải nằm trong một khối thi ĐH, CĐ nào đó còn quy định mới này chỉ cho phép các em được tuyển thẳng vào nhóm ngành liên quan mật thiết đến môn đoạt giải.

Đây là một định hướng rõ ràng của Bộ GD-ĐT khuyến khích HSG theo học các chuyên ngành khoa học cơ bản, những ngành học mà đất nước đang cần đội ngũ có chất lượng cao (quy định nhóm ngành tuyển thẳng sẽ được nêu rõ trong quy chế tuyển sinh ĐH, CĐ năm 2012).

Như đã nói ở trên trong khâu tuyển chọn đội tuyển Olympic chúng ta sẽ tổ chức thi thêm phần thực hành đối với các môn có thi thực hành trong các Olympic quốc tế. Ông có thể nói cụ thể về vấn đề này?

Trước hết như đã khẳng định ở trên, chúng ta đang hướng đến việc tuyển chọn đội tuyển Olympic theo mô hình quốc tế. Như chúng ta đã biết, đội tuyển quốc gia Việt Nam một số môn thi có thực nghiệm ở kỳ thi Olympic quốc tế một số năm gần đây kết quả không cao có một phần nguyên nhân từ phần thi thực hành của thí sinh ta chưa tốt.

Việc từng bước áp dụng thi thực hành vào các kỳ thi chọn HSG theo quy định của Quy chế mới chính là nhằm khắc phục yếu điểm này. Trước mắt, trong kỳ thi chọn HSG quốc gia năm 2012 vào các ngày 11, 12 tháng 1 năm 2012, đề thi có câu hỏi về thực hành còn trong kì thi chọn đội tuyển Olympic sẽ có buổi thi thực hành riêng.

Với các môn thi Ngoại ngữ trong kỳ thi chọn HSG quốc gia, chúng ta tiến hành thi nói để đảm bảo đánh giá đủ 4 kỹ năng Nghe, Nói, Đọc, Viết (trước đây chỉ mới đánh giá 3/4 là Nghe, Đọc, Viết).

Bước đầu triển khai trong kỳ thi chọn HSG quốc gia năm 2012, cách tổ chức của ta chưa phải là hội thoại thực sự theo đúng nghĩa hỏi - đáp mà mới chỉ tạm thời dừng lại ở hình thức độc thoại với sự trợ giúp của CNTT. Thí sinh vào phòng thi sẽ được nhận câu hỏi và trả lời câu hỏi trong thời gian cho phép do Bộ GD-ĐT quy định. Máy tính sẽ ghi âm, lưu lại câu trả lời của thí sinh và file lưu này sẽ được chuyển về Hội đồng chấm thi.

Hiện nay, các trường THPT vẫn đang còn rất yếu trong khâu hướng dẫn thực hành cho HS; thậm chí, có nơi còn thiếu thốn về thiết bị thì việc đưa những hình thức thi mới này vào trong kì thi HSG năm nay có làm khó cho các em?

Theo chúng tôi, cách thức triển khai thi thực hành như đã nêu ở trên là phù hợp, vừa sức với HS. Với những gì đã được học, được làm theo nội dung dạy học và thiết bị dạy học tối thiểu tại trường mình, lớp minh có được từ Đề án trường THPT chuyên, trong kỳ thichọn HSG quốc gia năm 2012, các em có đầy đủ khả năng trả lời các câu hỏi về thực hành của đề thi.

Trong khi đó, Bộ GD-ĐT tập trung đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và hoàn thiện quy trình tổ chức thi thực hành trong phạm vi hẹp là kỳ thi chọn đội tuyển Olympic quốc tế tại Hà Nội. Trên cơ sở này, tổ chức rút kinh nghiệm, nghiên cứu để có thể triển khai mở rộng trong các năm tiếp theo, đảm bảo tính khoa học và khả thi.

Tóm lại, chúng tôi có thể khẳng định rằng: từ bước khởi đầu này, công tác HSG của chúng ta nhất định sẽ có những chuyên biến tích cực, phù hợp với tinh thần đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đào tạo theo hướng hiện đại hóa, dân chủ hóa, xã hội hóa và hội nhập như Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng đề ra.

Xin cảm ơn ông!

Nguyễn Hùng (thực hiện)