Thứ Ba, 4 tháng 10, 2011

HÀ NỘI CÓ MỘT “THẦN ĐỒNG TIỂU THUYẾT”?

Posted on 04.10.2011

TÙNG SƠN
(TT&VH) – Tháng 12 này Nguyễn Bình mới tròn 10 tuổi, thế mà cậu bé đã hoàn thành bản thảo Tập 1 của cuốn tiểu thuyết viễn tưởng Cuộc chiến với hành tinh Fantom (gần 200 trang). Bình đang viết Tập 2 và dự định sẽ cho ra mắt liền tù tì… 8 tập.
Nguyễn Bình hiện học lớp 5 – Trường Tiểu học Nghĩa Tân (Cầu Giấy – Hà Nội), ngoài đời bắng nhắng và hồn nhiên như những đứa trẻ cùng trang lứa nhưng cậu có nhiều khả năng kỳ lạ mà nếu nghe kể, có thể sẽ có nhiều người không tin…
Bé Nguyễn Bình ham đọc sách
Cậu bé có tài đọc sách
18 tháng tuổi, Bình bắt đầu biết chữ, đọc vanh vách biển số xe và tên các loại xe. 3 tuổi, đọc thông, viết thạo tiếng Việt. 4 tuổi, tự học tiếng Hán. 5 tuổi, dùng máy tính và sử dụng Internet. 6 tuổi, bắt đầu tham gia Wikipedia. Đến nay, Bình tự tạo được khoảng 100 khái niệm trên từ điển mở này, chủ yếu liên quan đến văn minh Ai Cập và các nền văn minh cổ đại khác. Có lần, Bình nhận được thư của quản trị trang Wikipedia, góp ý về phần tham gia của “bạn Nguyễn Bình”. Chắc họ không thể ngờ người lập các hạng mục thông tin ấy khi đó mới… 6 tuổi. Ngoài ra, Bình còn biết một ít tiếng Pháp, thích nghe nhạc cổ điển.
Bình mê đọc. Chẳng những “ngốn” hết hàng trăm cuốn trong tủ sách gia đình mà các sách thiếu nhi, từ Harry Potter đến một số truyện thần thoại hấp dẫn khác và các tập truyện tranh,… đều là món “khoái khẩu” của Bình. Tủ sách mini của cậu bé xếp ngăn nắp từng bộ sách, trong đó có Truyện cổ tích Việt Nam, Oliver Twist… Bình đọc rất nhanh và nhớ chính xác đường dây cốt truyện. Bình yêu thích nhất là những cuốn sách bách khoa tri thức như Almanach: Những nền văn minh thế giới và nhiều cuốn sách tư liệu khác.
Và rồi, chính biển thông tin trên mạng, mà Wikipedia cùng các trang liên kết của nó, đã mở ra thế giới thông tin và tri thức vô tận, cuốn hút cậu bé không ngừng khám phá. Có hôm, cậu bé đọc say sưa đến mức mẹ gọi ra ăn cơm nhưng vẫn tảng lờ. Bố phải cầm cái thước vào dọa, cậu bé mới toét miệng cười, phóng vội ra bàn ăn nhưng vẫn tiếc rẻ vì… “đọc đang hay!”…
Bình còn tự “download” phim trên mạng để xem, chủ yếu là phim hoạt hình. Phim nào chưa có phụ đề tiếng Việt, cậu copy phụ đề tiếng Anh để dịch sang tiếng Việt, rồi ghép phim và phụ đề để xem. Cậu bé “khai báo” với tôi, trung bình xem 5 – 6 phim/tuần. Hiện tại, Bình thích xem phim tài liệu của Discovery Channel. Bình cũng thích vẽ, nhất là vẽ hình người ngoài hành tinh (UFO) có hình dạng như… quả cầu lửa. Vì theo Bình, UFO giống như chiếc máy bay, lúc đâm vào vật thể khác sẽ nổ như cầu lửa. Ngoài ra, cậu bé cũng giúp mẹ làm việc nhà, như đổ rác, cắm cơm điện…
Rất yêu quý loài vật, cậu bé thường ôm cún bông đi ngủ. Cậu mang cả “báo hồng” bằng bông đến lớp để các bạn cùng chăm sóc. Đi du lịch Sapa, Tam Đảo, Huế, Đà Lạt,… hay đi thăm Bảo tàng ở Hà Nội, Bình thích chụp ảnh các con vật, kể cả hình ảnh động vật trong bảo tàng. Mê xếp giấy Origami, Bình thường xếp hình các con vật yêu thích theo chỉ dẫn trên Internet. Có lần, cậu bé gấp hàng trăm con vật bằng giấy, xếp thành vòng tròn trên giường rồi nằm khoèo vào giữa. Cậu nói với bố: “Con nằm chung với các em”!
Viết sách để… bố bất ngờ
Sau Tết âm lịch vừa rồi, Bình bắt đầu lẳng lặng viết tiểu thuyết. Cậu viết một mạch trong 3 tháng thì xong Tập 1. Sau khi đã làm xong bài tập ở lớp và đọc sách, thì cậu viết. Đang viết, nghe tiếng bố đi làm về, cậu tắt máy vi tính. Vậy nên ngày nghỉ mà bố đi vắng, Bình viết được 7 – 8 trang.
“Cháu định viết và xuất bản cho bố cháu bất ngờ, định khi xuất bản xong thì bố cháu mới biết. Nhưng chả hiểu thế nào bố cháu biết, thế là lộ hết bí mật” – Bình cười ra vẻ tiếc. Bình quả quyết đấy là tiểu thuyết vì theo Bình, “nó không phải truyện ngắn, hay truyện vừa”.
Tự mò mẫm để sử dụng vi tính, nên Bình gõ bàn phím bằng hai ngón, nhưng tốc độ gõ của Bình chẳng kém gì người lướt 10 ngón. Đặc biệt, Bình ít khi gõ sai chữ và các thao tác sử dụng bàn phím cực nhanh. Các chị gái chỉ biết Bình viết văn từ khi cậu bé đưa bản thảo lên Facebook (nhưng sau Bình lại xóa đi). Mãi khi bố gặng hỏi, Bình mới cho bố xem. Cậu bé còn tự dàn trang A5 và quả quyết với bố: “Con sẽ đưa bảo thảo đến NXB để in”.
Hóa ra, những lần cậu con trai chạy từ phòng học ra hỏi bố: “Hai tay con để thế này thì nên gọi là nghiêng bên phải hay lệch về bên phải hả bố?”, nghe bố trả lời xong, Bình cười tủm tỉm rồi chạy ù về phòng. Cậu bé đang viết văn, trong khi bố lại cứ tưởng con trai đang tập làm văn, vì hôm sau thời khóa biểu của Bình có môn đó. Ông ngạc nhiên chẳng hiểu con trai lấy đâu ra vốn sống để viết cả hai trăm trang sách, vì suốt ngày chỉ thấy con đọc sách, dùng máy tính, rồi chơi với chó bông và xếp hình Origami…
Điểm văn của Bình ở trường cao nhất là 9,5 và cậu thích học các môn xã hội hơn các môn tự nhiên. Bình không nổi bật về thành tích học tập như nhiều bạn trong lớp, dù được tiếng là thông minh và năm nào cũng đạt học sinh giỏi. Hỏi Bình sao không đưa sách cho các bạn ở lớp xem, Bình giải thích: “Nếu đưa cho các bạn thì các bạn cũng không hiểu được”. Các nhân vật trong tiểu thuyết đều do Bình tưởng tượng ra, nhân vật “tôi” dựa vào người viết. “Cháu chỉ lấy một số đặc điểm của cháu thôi chứ không phải tất cả, cháu không sợ giun như nhân vật”, Bình hồn nhiên kể. Khi nghe tôi hỏi vì sao để nhân vật sợ giun mà không sợ các con vật khác, Bình nói, vì đã có một nhân vật sợ rắn nên không thích lặp lại. Bố mẹ của Bình kể trước đây cậu bé sợ gián, giờ thì hết sợ rồi.
Bình hiếu động đến nỗi, gia đình đã vài lần phải thay bàn, hoặc thuê thợ sửa giá để bàn phím, hay sửa bàn ghế, vì cứ ngồi vào bàn là cậu bé đạp chân múa tay liên hồi. Tôi chứng kiến Bình gõ bàn phím nhoay nhoáy, hai chân lúc xoạc ra lúc co vào, Bình ngồi viết nhưng như nhạc công chơi bộ gõ. Tay giơ lên hạ xuống, miệng nói và chân đá. Dường như những suy nghĩ của cậu bé không chỉ hiện ra trong đầu mà còn chạy xuống chân tay, khiến cậu cứ đứng ngồi không yên. Chẳng thế mà có khi bố ngồi xem tivi, cậu cũng nhảy ra múa may trước màn hình, che hết hình để trêu bố. Hàng xóm nhà Bình bảo, mỗi khi Bình ra khỏi nhà là biết ngay, vì cậu thường nói liến thoắng hay “ư ử” theo các điệu nhạc cổ điển.
Có lẽ không ít người ngạc nhiên không hiểu vì sao cậu bé hiếu động như vậy lại có thể ngồi liền tù tì hàng giờ để viết hết trang này đến trang khác, hết Tập 1 rồi đến Tập 2. Tiểu thuyết là khái niệm khá xa xỉ với cả các cây bút trẻ viết truyện bây giờ, nhưng lại trở nên quá đỗi gần gũi với cậu bé mới chỉ học lớp 5 này.
Cuộc chiến với hành tinh Fantom
Ngạc nhiên đầu tiên khi đọc bản thảo tiểu thuyết của Bình là lối hành văn gãy gọn, khúc chiết, câu cú sử dụng linh hoạt không thua kém bất kỳ người viết kỳ cựu nào.
Bình viết theo dạng tiểu thuyết fantasy (kỳ ảo), với giọng điệu tưng tửng pha chút hóm hỉnh, tự tin và… tự trào của cậu bé mới lớn. Những trang viết do chính người cùng lứa tuổi các em viết, phù hợp với tâm lý và đặc biệt lời thoại cực kỳ hồn nhiên, ngộ nghĩnh chắc chắn dễ được các bạn cùng trang lứa đón nhận. Đặc biệt, chất fantasy của Bình mang màu sắc sử thi rất rõ, đúng như một trong những đặc trưng của thể loại này.
Tập 1 của cuốn sách gồm 11 chương, với những tựa đề khá hấp dẫn: Buổi sáng đầu tiên ở Hydra, Đám mây UFO ngoài khơi, Tới Floria, Đợt tấn công ở Floria, Dòng chữ trên ngôi đền, Mục đích những trận chiến, Trận thuỷ chiến thành Venice… Cuối mỗi chương, Bình biết mở ra một chi tiết hay hình ảnh để kết nối với chương tiếp.
Cuối Tập 1, Bình đưa ra khái niệm đầy tò mò để dẫn vào tập tiếp theo: “Tôi nhìn về phía trước. Chiếc phi thuyền hình con cá mập đồ sộ của bọn Bóng ma đang bốc cháy ngùn ngụt, chẳng khác gì tháp đôi Trung tâm Thượng mại thế giới khi bị tấn công ngày 11/9/2001. Bỗng, một giọng người thì thào trong đầu tôi: Chữ Vạn…”.
Bình nói rằng, chữ “Vạn” là khái niệm của đạo Hindu: “Cháu nói ra chắc không ai sốc đâu nhỉ? Hindu giáo là tôn giáo có nguồn gốc ngoài hành tinh, cháu tưởng tượng ra như vậy vì có tư liệu nói rằng kính viễn vọng không gian của NASA phát hiện các tượng đá như tượng Phật Hindu giáo ở hành tinh ngoài thiên hà cùng với chữ “vạn”, và người ta đặt giả thiết người ngoài hành tinh đã viếng thăm trái đất từ thời cổ đại”.
Chọn đề tài UFO (đĩa bay) vì theo Bình, người ngoài hành tinh là vấn đề khoa học được quan tâm suốt nhiều năm nay, đặc biệt với người Mỹ. Điều này cũng lý giải việc Bình cho các nhân vật trong tiểu thuyết đều người Mỹ. “Các nhà khoa học vẫn tiếp tục nghiên cứu về UFO, báo chí vẫn tiếp tục đưa tin. Còn trẻ con vẫn tiếp tục ao ước và hy vọng một ngày nào đó, chúng sẽ được tận mắt chứng kiến UFO, được bắt tay trò chuyện với những người ngoài hành tinh, trò chuyện thân thiết như bạn bè (dù họ sử dụng ngôn ngữ gì thì tôi không biết đâu nhé!), thậm chí cùng đi nghe hòa nhạc, xem phim với họ. Trẻ con tin rằng người ngoài hành tinh cũng giống như người Trái Đất, nghĩa là có người tốt – kẻ xấu, người giàu – kẻ nghèo…”, Bình “phi lộ” cho hành trình viễn tưởng của mình bằng những dòng viết như thế. Bình cũng biết, nếu không đề tên tác giả, có người sẽ nhầm bản thảo sách của Bình là… bản dịch từ tác phẩm nước ngoài.
Qua những trang viết, người đọc có thể thấy vốn từ của Bình cực kỳ phong phú, như của người trưởng thành. Nhưng ngạc nhiên lớn nhất là khối lượng thông tin Đông – Tây – Kim – Cổ và những kiến thức về nhiều lĩnh vực, đặc biệt là khoa học vũ trụ và các môn khoa học xã hội… dày đặc trong những trang viết của Bình. Điều này càng cho thấy tư duy vượt trội của người viết so với lứa tuổi. Cậu bé dùng thuật ngữ cực kỳ chính xác cũng như mô tả chi tiết về kiến trúc các công trình, thiết kế các đồ vật hay hiện tượng trên cơ sở những hình ảnh trong sự thật và trí tưởng tượng.
Viết văn chẳng bao giờ là công việc dễ dàng, có thể Bình chưa ý thức được điều này, nhưng tôi chứng kiến Bình đã viết đi viết lại một câu văn ở Tập 2: “Tường thành được xây bằng đá”, rồi thay bằng “Tường thành được xây bằng những phiến đá”, sau đó Bình vào Google để tìm “phiến đá cổ”, cuối cùng gắn cho nó một cái tên cụ thể bằng việc tra cứu về những phiến đá cổ trong Almanach: Những nền văn minh thế giới… Thông tin liên quan được tra cứu trên Wikipedia, tìm trong sách, nhưng có thể thấy mỗi câu chữ là một quá trình tìm tòi, khám phá của cậu bé tiểu học về thế giới với bao điều kỳ thú và hấp dẫn.
Tích lũy kiến thức và kinh nghiệm cuộc sống chủ yếu từ việc đọc và xem phim, cùng với niềm say mê khám phá thế giới, cậu bé chưa đầy 10 tuổi này đã viết nên những trang sách kỳ diệu. Nếu cho rằng thế hệ những cậu bé 10 tuổi viết tiểu thuyết có thể dịch ra tiếng nước ngoài để hòa vào dòng chảy thế giới như Bình là việc không còn xa lạ, thì cũng không khó hình dung về những “công dân toàn cầu”, không còn khoảng cách về ngôn ngữ và lối sống, cả về tác phẩm nữa… Nhưng với tuổi của Bình, những gì cậu bé làm được vẫn thật đáng kinh ngạc.
Nguồn: TT&VH
Người đăng: vào lúc Không có nhận xét nào:

Chế Linh trở về với khán giả quê nhà - (TN)


Người đăng: vào lúc Không có nhận xét nào:

Thứ Hai, 3 tháng 10, 2011

Mỹ mạnh nhờ giáo dục gắn với thực tế và khai sáng - (VNN)

Cập nhật 03/10/2011 06:00:00 AM (GMT+7)
Go.vn

(TuanVietNam) - Một hệ thống giáo dục thực sự dân chủ và khai sáng mới đào tạo ra các thế hệ công dân tốt và hình thành các thế hệ lãnh đạo tài năng tiếp nối.


>> Ba trụ cột để nước Mỹ phát triển bền vững, thịnh vượng
>> Nước Mỹ mạnh nhờ lãnh đạo tài năng, có tầm nhìn

Hệ thống giáo dục gắn với thực tế và khai sáng là trụ cột thứ ba

Vĩ nhân tiêu biểu và là lãnh tụ đóng góp lớn nhất cho quan điểm này chính là Thomas Jefferson, Tổng thống thứ 3 và tác giả Tuyên ngôn Độc lập. Jefferson cho rằng việc có bản hiến pháp tốt là chưa đủ, việc có các nhà người lãnh đạo giỏi, có tầm nhìn… cũng chưa đủ đảm bảo cho một quốc gia bền vững và thịnh vượng. Bởi khi thế hệ lãnh đạo đó mất đi, nếu không có thế hệ lãnh đạo tài năng mới thì thể chế đó cũng sớm lụi tàn. Vì thế, ông cho rằng cần nhiều thế hệ lãnh đạo tài năng, kế tục, nối tiếp nhau, như một ngôi nhà cần phải được xây dựng bằng nhiều lớp gạch… Và xa hơn, cần một dân tộc được khai sáng, cần những thế hệ công dân có giáo dục...
Thomas Jefferson

Quan điểm của Thomas Jeffferson đặc biệt hấp dẫn và có tầm nhìn rất xa. Trong lịch sử Việt Nam và thế giới, chúng ta cũng thường chứng kiến rất nhiều triều đại, nhiều quốc gia được sáng lập bởi các vị vua anh minh nhưng rồi lại tàn lụi khi không còn người lãnh đạo giỏi tiếp nối. Vì thế, điều then chốt là phải tạo dựng một nền giáo dục thực sự khai sáng. Cần một thế hệ công dân tốt, được khai sáng…để từ chính họ nảy sinh những nhà lãnh đạo tài năng mới…để họ có thể lựa chọn được nhà lãnh đạo tốt… mạnh dạn, dám nói, dám làm.

Và Jeffferson đã làm gì? Ông đã cho xây dựng Trường Đại học Virginia, cải cách hệ thống giáo dục, nỗ lực phát triển hệ thống thư viện rộng khắp. Ông đã tặng toàn bộ thư viện 6000 cuốn sách hay nhất, hữu ích nhất của mình cho thư viện Quốc hội Mỹ và lan tỏa ý tưởng phát triển một hệ thống thư viện khắp cả nước. Trường đại học Virginia đi đầu trong việc cải cách chương trình giáo dục…

Một câu hỏi luôn đặt ra trong tâm trí Jefferson, đó là liệu nhà nước cộng hoà Mỹ vừa được thiết lập sẽ duy trì sự tồn tại và phát triển như thế nào? Ông thuộc thế hệ đã làm nên cuộc Cách mạng Mỹ và là một trong những nhà lãnh đạo hàng đầu của đất nước có nhiệm vụ thiết lập chính quyền trên nền tảng mới; nhưng chính ông lại nghi ngờ rằng những thể chế chính quyền dù được thiết lập hoàn hảo cũng không đủ bảo đảm tự do, độc lập và thịnh vượng lâu dài trên đất nước Mỹ, bởi ông tin rằng phải chính những người dân được học hành, có kiến thức mới bảo vệ được quyền lợi và sự tự do của mình.

Jefferson viết "Giáo dục làm người ta ý thức được cội nguồn dân tộc, biến đổi những thói xấu cố hữu thành những đức tính tốt đẹp, có lòng nhân ái. Không phải ai khác mà chính từng thế hệ, kế thừa kiến thức của những người đi trước, bổ sung vào đó những điều mới mẻ, không ngừng nâng cao kiến thức và thịnh vượng cho nhân loại…" Jefferson tin rằng giáo dục và quyền công dân là không thể tách rời và khẳng định những điểm mấu chốt nhất về vấn đề này là: (1) dân chủ không thể tồn tại lâu dài nếu không có sự khai sáng (dân trí, kiến thức); và (2) dân chủ không thể được thi hành đúng đắn nếu không có những viên chức chính quyền khôn ngoan và trung thực. Ông viết: "Không bao giờ và sẽ không bao giờ một quốc gia ngu dốt lại giành được sự tự do”.

Với ông, sự ngu dốt và sự dân chủ, thịnh vượng của quốc gia không bao giờ cùng tồn tại, cái này sẽ phá hỏng cái kia hoặc ngược lại. Một chính quyền chuyên chế sẽ kìm kẹp và cướp đi quyền tự do của dân chúng nếu họ ngu dốt. 
Với ông, giáo dục phổ thông rất quan trọng và là sự bổ sung cần thiết cho một chính quyền tự do vì "Mọi chính quyền đều sẽ thoái hoá và suy đồi nếu chỉ dựa vào tầng lớp cai trị. Bản thân dân chúng mới là bức tường thành duy nhất bảo vệ nền dân chủ và đảm bảo sự phát triển bền vững. Nhưng để xã hội được an toàn thì trí tuệ và kiến thức của họ phải được cải thiện đến một mức độ nào đó, vì những người bỏ phiếu cần phải được chuẩn bị sao cho anh ta có thể trình bày được ý kiến của mình một cách đúng đắn bằng chính lá phiếu".

Ông tin rằng giáo dục tiểu học quan trọng hơn nhiều so với giáo dục bậc đại học, "bởi điều đó sẽ đảm bảo một xã hội an toàn hơn khi toàn bộ dân chúng có được trình độ học vấn một cách tương đối hơn là nếu chỉ một ít có trình độ rất cao nhưng đa số lại dốt nát như ở Châu Âu" vì bằng việc biết đọc, biết viết, mọi người dân đều trở thành những “người bỏ phiếu” có chất lượng, được thông tin đầy đủ và hiểu được nghĩa vụ và trách nhiệm của mình. Thậm chí, Jefferson cho rằng cần phải tước quyền bầu cử của những công dân lười biếng, không chịu tiếp cận nền giáo dục do chính quyền tạo ra. Nâng cao dân trí của nhân dân nói chung sẽ xoá bỏ sự chuyên chế và áp bức về vật chất lẫn tinh thần, như thể những ý tưởng đen tối lộ rõ trước buổi bình minh.

Để thực hiện tư tưởng của mình, ngay từ khi cuộc Cách mạng Mỹ nổ ra, Thomas Jefferson đã muốn cải cách trường William & Mary, nơi ông học trước đây. Ông muốn biến cơ sở giáo dục buồn tẻ và yếu kém này thành một “vườn ươm” nuôi dưỡng các thế hệ mới sôi nổi, nhiệt thành và gắn bó với mục tiêu xây dựng một xã hội tốt đẹp. Với ông, chỉ thông qua khoa học các kiến thức mới mẻ sẽ được phát hiện và việc áp dụng các kiến thức này sẽ dẫn tới sự tự trị và sự khai sáng của loài người. Ông cho rằng tài năng có thể phân bố ngẫu nhiên trong toàn xã hội bất kể giàu nghèo, địa vị, tầng lớp nhưng năng lực thực sự chỉ xuất hiện khi được giáo dục cẩn thận.

Là Tổng thống thứ 3 của Hoa Kỳ (1801-1808), cảm thấy bổn phận phải cống hiến và xây dựng đất nước, Jefferson đã đệ trình Quốc hội một điều khoản sửa đổi Hiến pháp nhằm buộc chính quyền phải có trách nhiệm đối với giáo dục. Trong bức Thông điệp Liên bang ngày 2/12/1806, ông viết "Giáo dục cần phải được coi là mối ưu tiên của toàn xã hội… Tôi nghĩ rằng đạo luật quan trọng nhất trong toàn bộ hệ thống pháp luật của chúng ta chính là qui định bắt buộc phổ biến kiến thức cho mọi người dân. Không nền tảng nào đảm bảo tự do và hạnh phúc của dân chúng bằng nền tảng giáo dục". Chính phủ phải có trách nhiệm, chính xác hơn là bổn phận thiêng liêng hỗ trợ giáo dục. 

Ông cũng đề xuất cải cách hệ thống giáo dục toàn diện trên khắp tiểu bang Virginia. Từ năm 1814, Jefferson đã vận động thành lập một trường đại học thật sự đầu tiên của nước Mỹ, đó chính là trường Đại học Tổng hợp Virginia. Với ông, trường đại học này không chỉ đào tạo ra các giáo sư và các nhà khoa học mà còn phải tạo ra các nhà lãnh đạo tương lai của đất nước. Ông muốn thiết lập một hệ thống để đảm bảo rằng những tài năng sẽ có cơ hội thể hiện và được xã hội phát hiện… Và giáo dục phổ thông là yếu tố sàng lọc cần thiết loại bỏ những thứ vô giá trị của tầng lớp đặc quyền, thúc đẩy giới tinh hoa của đất nước nổi lên. Trong suốt 6 năm làm Hiệu trưởng của trường, Jefferson hoàn toàn dành mọi công sức để xây dựng nên "trường Đại học thật sự đầu tiên của nước Mỹ". Ông vận động quyên góp tiền, phác thảo bản vẽ kiến trúc trường, thuê người xây dựng, cẩn thận chọn lựa đội ngũ giáo viên, phát triển chương trình dạy học, đề ra nội qui của trường và nhiều cải tiến khác: thiết lập các môn học không bắt buộc, cắt bỏ sự ràng buộc giữa nhà trường và nhà thờ, chuyển chương trình học kinh điển sang các môn khoa học thực tiễn, nới lỏng kỷ luật của trường, phát triển các ngành mới. Ông muốn tạo ra một môi trường tự do và tiến bộ cho các giáo sư và sinh viên cùng nhau nghiên cứu và tìm tòi kiến thức.

Việc chọn lựa các môn học của ông cũng được cân nhắc kỹ càng. Ông cho rằng, để tạo ra những con người yêu nước tất yếu việc giáo dục phải bao gồm lịch sử và luật pháp vì theo ông trong khi khoa học là "mũi giáo", là công cụ phát hiện thế giới bên ngoài thì lịch sử là "tấm áo giáp" chống lại sự chuyên chế, đồng thời sẽ mang lại cho con người tầm nhìn xa, trông rộng và sự điềm tĩnh, phát hiện mọi tham vọng xấu xa. Việc hiểu biết lịch sử sẽ là rất cần thiết để duy trì nền cộng hoà còn việc học luật pháp là nhằm xây dựng trật tự cho các hoạt động của xã hội. Không chỉ dừng lại đấy, Jefferson còn thành công trong việc truyền tải tư tưởng về một nền giáo dục tự do và rộng khắp vào Thư viện Quốc hội Mỹ, biến nơi đây thành một nơi lưu trữ và bảo tồn lớn nhất mọi dạng tri thức của nhân loại và dễ tiếp cận cho mọi người dân…

Nhân vật tiêu biểu Thomas Jefferson
Thomas Jefferson (1743–1826) là tổng thống thứ 3 của Hợp chúng quốc Hoa Kỳ, người sáng lập ra Đảng Dân chủ–Cộng hòa Hoa Kỳ và là một trong những người theo chủ nghĩa tự do nhiệt thành lớn nhất thời cận đại. Ông sinh ngày 13 tháng 4 năm 1743 tại Shadwell, bang Virginia, lúc đó còn là vùng biên giới hoang vu, trong một gia đình kĩ sư gốc Anh. Thuở nhỏ, ông học ở quê nhà, rồi sau đó vào trường Đại học William & Mary (1760–1762). Năm 23 tuổi, ông trở thành luật sư. Bảy năm sau, ông thôi hành nghề với một tài sản kha khá và với mối ác cảm sâu sắc về giới luật sư, rồi sống cuộc sống của một nhà quý tộc nông thôn độc lập.
Trên mộ bia được ông chọn từ trước, có mang dòng chữ: "Đây là nơi an nghỉ cuối cùng của Thomas Jefferson, tác giả của bản Tuyên ngôn Độc lập Mỹ, của Đạo luật Virginia về tự do tín ngưỡng, và là cha đẻ của trường Đại học Virginia".

  • Nguyễn Cảnh Bình
Người đăng: vào lúc Không có nhận xét nào:

Tái diễn 'chuột chạy cùng sào mới vào sư phạm?'

Cập nhật 26/09/2011 06:10:00 AM (GMT+7)
Go.vn

- Các trường ĐH có đào tạo sư phạm lâu đời hay các trường ĐH có khoa sư phạm đang rơi vào "thảm cảnh" phải vét sinh viên ở mức điểm sàn mới hy vọng tuyển đủ. Có chuyên gia giáo dục lo ngại về chất lượng giáo viên tương lai, về khả năng tư duy của họ khi trúng tuyển đại học với điểm trung bình mỗi môn khoảng hơn 4 điểm.


THÔNG TIN LIÊN QUAN



Chào đón học sinh vào lớp 1. Ảnh: Hương Giang

Báo động từ đầu vào

Các trường ĐH sư phạm danh tiếng và lâu đời như ĐH Sư phạm Hà Nội, ĐH Sư phạm Huế, ĐH Sư phạm TP.HCM năm nay có rất nhiều ngành phải tuyển bằng điểm sàn hay chỉ trên điểm sàn 1 điểm (xem bảng thống kê ở cuối bài).

Trong số 30 ngành của ĐH Sư phạm Hà Nội, có 11 ngành lấy điểm đỗ NV1 từ 15 điểm. Chỉ có 2 ngành có điểm chuẩn NV1 cao nhất (25 điểm) là ngành Sư phạm tiếng Anh và thể dục thể thao. Vẫn có tín hiệu mừng khi có 3 thủ khoa khối A của trường đạt 28 điểm.

Trường ĐH Sư phạm Hà Nội 2 phải lấy điểm chuẩn bằng sàn cho các ngành sư phạm hóa, sinh trong khi ngành sư phạm vật lý cũng chỉ là 13,5.

Trong khi đó, điểm trúng tuyển NV1 của ĐHSP TP.HCM: cao nhất là SP Tiếng Anh: 24.5, giáo dục Thể chất: 21.5, thấp nhất là SP Địa lý Khối A: 13, Sử - GDQP: 14, Giáo dục đặc biệt: 14 (bằng điểm sàn). Như vậy, thí sinh có điểm trung bình hơn 4 điểm đã đỗ đại học.

ĐH Sư phạm Huế cũng đa số lấy điểm trúng tuyển bằng điểm sàn. Ngành lấy điểm cao nhất là SP Toán học 16 điểm, SP Sinh học 15,5, SP Hoá học 15 điểm.

ĐH Sư phạm Đà Nẵng lấy điểm trúng tuyển các môn quan trọng như Toán ứng dụng, Công nghệ thông tin, Sư phạm Tin, Vật lý bằng điểm sàn. Cao nhất là ngành Sư phạm Toán: 23,5 điểm; Sư phạm Hóa: 22,0 điểm.

Các trường top sư phạm còn phải lấy xuống đến mức điểm sàn thì tình trạng của các trường đại học sư phạm địa phương hay các trường có khoa sư phạm còn thê thảm hơn, khi có ngành không có thí sinh nào trúng tuyển hoặc lèo tèo vài em trúng tuyển với số điểm rất thấp.

Tại Trường ĐH Sư phạm (ĐH Đà Nẵng) đa số trong 42 thí sinh trúng tuyển ngành Lịch sử có điểm ở mức 2-3 điểm. Thậm chí có ba thí sinh chỉ được 1,25 điểm, một thí sinh 1 điểm môn sử.

Trường ĐH Cần Thơ có bốn thí sinh trúng tuyển ngành Sư phạm Lịch sử với điểm thi môn này là 1 điểm, nhiều thí sinh từ 1,25-2 điểm.

Trường ĐH Đà Lạt, một thí sinh trúng tuyển ngành sư phạm lịch sử với điểm thi sử 0,5. Một thí sinh tại trường này trúng tuyển với tổng điểm 13 nhưng môn Lịch sử chỉ có 0,25 điểm.

Báo động chất lượng giáo viên ra trường trong tương lai

GS. Nguyễn Viết Thịnh, Hiệu trưởng ĐHSPHN đã từng phát biểu: "Sinh viên giỏi thì vẫn có, nhưng tôi mong muốn những sinh viên giỏi nhất. Mùa tuyển sinh năm nay ở trường tôi có thí sinh điểm đầu vào 27, 28. Học sinh THPT chuyên vẫn có nhiều em thi vào sư phạm.

Tuy nhiên, có một điều đáng lo ngại là hiện nay các thí sinh ở thành phố lớn không thi vào sư phạm. Thế hệ giáo viên ở đây là những em ở vùng khác. Khi vào môi trường giáo dục thành phố các em phải thay đổi nhiều thứ, như lối sống, để tiếp cận với đối tượng học sinh, vốn có cách sống xa lạ với các em".

Ông Ngô Đắc Chứng, Phó hiệu trưởng trường ĐHSP Huế cho biết: So với 5-7 năm trước đây thì nhu cầu vào học ngành sư phạm của xã hội đã giảm. Lúc đó, chính sách miễn học phí và ra trường có việc làm luôn rất hấp dẫn những thí sinh giỏi. Bây giờ, giáo viên phổ thông nhìn chung đã bão hòa, hàng năm tuyển thêm không đáng kể. Hiện chỉ có giáo viên mầm non và tiểu học là còn có nhu cầu lớn, thí sinh thi vào đông.

Ông Chứng nói: Với mức điểm đầu vào trung bình là 5 điểm mỗi môn đào tạo đã là hơi khó rồi, huống chi là thấp hơn!

Còn GS Nguyễn Viết Thịnh khẳng định: "Tôi cho rằng cần phải tiên lượng đầu vào thấp như thế sẽ có tác động tới 10 năm sau".

Một chuyên gia giáo dục tiểu học của Sở GD-ĐT Hà Nội chia sẻ: Có một hiện tượng là sinh viên sư phạm tốt nghiệp ra trường không dạy được ngay mà phải "đi học nghề" từ những giáo viên già từ 2-3 năm mới có thể dạy được. Đó là nói tới những giáo viên có tư duy tốt. Với những thí sinh trúng tuyển với mức điểm thấp thì khó có tư duy tốt để tiếp thu những tư tưởng và cách tiếp cận HS theo lối hiện đại, yêu cầu của chương trình mới ở tiểu học bây giờ.

Theo kinh nghiệm của chuyên gia này, nếu giáo viên không có tư duy tốt thì chỉ giống như "thợ dạy" chứ không thể có sự chủ động và sáng tạo. Mỗi bài học trong sách giáo khoa, nhìn qua rất đơn giản, nếu giáo viên có kiến thức sâu rộng gấp nhiều lần nội dung trong sách, hiểu được nguồn gốc vấn đề thì chắc chắn giảng bài sẽ khác.

Chia sẻ trên báo chí, PGS Văn Như Cương cũng đồng tình: “Việc chất lượng đầu vào giảm là điều đáng báo động bởi nó sẽ ảnh hưởng đến cả hệ thống giáo dục và sự phát triển bền vững của xã hội. Giáo dục là nền tảng của các ngành khoa học, xã hội, nếu chỉ tuyển được những giáo viên có chất lượng không thật sự tốt, rõ ràng sẽ không có nền tảng tốt”.


  • Hương Giang


Đem con bỏ chợ

Tại hội nghị các trường sư phạm toàn quốc, nhiều lãnh đạo chia sẻ một bất cập trong đào tạo giáo viên khiến cho nghề này ngày càng kém hấp dẫn.

Không chỉ là ở chính sách lương bổng quá thấp, cơ hội chuyển ngành thấp mà khi học ngành này, người ra trường rất khó tìm việc làm. Mỗi khi nộp hồ sơ tìm việc, nhiều sinh viên ra trường nhận được thông báo: đã hết biên chế hoặc không thiếu người. vì sự bão hòa này, ngay cả cơ hội làm hợp đồng với đồng lương ít ỏi cũng rất khó khăn.

ĐH Sư phạm Đồng Tháp cho biết, hàng năm, sinh viên ra trường thường xuyên gặp phải nghịch lý ngành thừa, ngành thiếu vì trường chỉ đào tạo theo chỉ tiêu được giao căn cứ vào năng lực hiện có. Còn nhu cầu xã hội cần thực hư như thế nào, trường không biết.

Đây cũng là lời phàn nàn của nhiều trường sư phạm khác có mặt ở hội nghị như ĐH Huế, CĐ sư phạm Hải Dương, Vĩnh Phúc… Đào tạo không theo nhu cầu xã hội, thiếu dự báo về nhu cầu nhân lực cụ thể cho ngành khiến các trường bức bối trong vòng luẩn quẩn: đào tạo ra không tìm được việc làm, làm nản lòng những người có ý định chọn con đường giáo viên.

Hiện tại, ngành giáo dục vẫn đang chờ đợi con số thống kê, dự báo nhu cầu nhân lực do Bộ GD-ĐT, các UBND và sở GD-ĐT các tỉnh khảo sát.

Hơn nữa, hệ thống các trường ĐH-CĐ đào tạo ngành sư phạm được nhận xét là đang khá "lôm côm".

Các mô hình đào tạo sản sinh ra từ những trường "ngoại đạo" có đào tạo sư phạm khiến cho năng lực nghiệp vụ sư phạm của giáo viên không được đảm bảo. Chẳng hạn, các trường dào tạo nông nghiệp, lâm nghiệp, rồi đến cả công nghiệp, ký thuật công nghiệp cũng tham gia đào tạo sư phạm. Nhiều tỉnh, thành đã tìm cách để từ chối hoặc đặt ra những yêu cầu khắt khe hơn đối với những sinh viên tốt nghiệp từ các mô hình này.

  •  Nguyễn Hường

Tên trường Số lượng các ngành điểm chuẩn bằng điểm sàn  Các ngành khác
ĐHSP Hà Nội 2 14/18 Sư phạm Ngữ văn (17,5 điểm),Giáo dục tiểu học 18,5 điểm, Giáo dục mầm non 17,5 điểm, Sư phạm Toán (15,5 điểm)
ĐH Sư phạm thuộc ĐH Thái Nguyên 10/16 Sư phạm Tiểu học, sư phạm Ngữ văn - Địa lý
ĐH Tây Bắc 14/14 Hàng chục chỉ tiêu mỗi ngành cho NV2 và NV3, Điểm chuẩn NV2 cao hơn điểm chuẩn NV1 không đáng kể, phổ biến từ 0- 1 điểm.
ĐH Giáo dục   0 Điểm chuẩn 17 và 18 (trừ SP Sinh học: 20)
ĐH Huế 11/ 17  Các ngành khác điểm chuẩn cao nhất 16.
ĐH Đà Nẵng 1 Nhân hệ số hai cho môn chuyên ngành của ngành đào tạo sư phạm, điểm chuẩn đã nhân hệ số cao nhất 22 điểm
ĐH Vinh 0 Điểm chuẩn phổ biến ở mức 15, 16 điểm. Sư phạm Ngữ văn: 17; Sư phạm Tiếng Anh: 20
ĐH Hồng Đức 9/10 trừ SP tiếng Anh: 17.

 
Người đăng: vào lúc Không có nhận xét nào:

Ngẫm chuyện một tháng vẫn trục trặc "giảm" gì?

03/10/2011 08:06:16


- Sau một tháng thực hiên chủ trương giảm tải hình như đã có những điều  trục trặc...
TIN LIÊN QUAN

Năm học mới được bắt đầu bằng cú “Giảm tải”.

Mặc dầu được tung ra một cách muộn màng và vội vã nhưng giảm tải vẫn được xã hội nói chung nhất là các thầy cô, học trò và cha mẹ học trò đón nhận với biết bao vui mừng và hy vọng.

Ai đã từng phải đổ mồ hôi để tải một cái gì đó quá nặng thì tất sẽ hiểu được sự sung sướng khi cái tải đó được giảm nhẹ đi chút ít .

Học sinh Trường tiểu học Dương Minh Châu (TP.HCM) trong ngày tựu trường năm học 2011-2012.
Học sinh Trường tiểu học Dương Minh Châu (TP.HCM) trong ngày tựu trường năm học 2011-2012. Ảnh Tuổi trẻ TP.HCM
Tôi nhớ lại hồi bao cấp có nhiều lần phải chở vợ về quê bằng xe đạp. Cái xe đạp đã quá cũ. Trừ cái chuông ra, mọi bộ phận của nó đều kêu lạo xạo khi nó chạy trên đường làng. Bà vợ ngày càng mập ra, cho nên anh chàng xe thồ (tức là tôi) khá vất vả. Lúc bấy giờ chỉ mong vợ “nhẹ như lông hồng” thủa mới cưới thì …trên cả tuyệt vời.
Bởi vậy, khi mà trẻ em chúng ta phải khổ sở vì học chương trình quá tải, hàn lâm, không thiết thực, học ngày học đêm, học thêm học nếm, thi cử nặng nề… thì “giảm tải” là một quyết định được lòng dân và phù hợp với thức tế.
Ông Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Vinh Hiển đã nói: “Chúng tôi hy vọng rằng việc giảm tải lần này sẽ khắc phục được sự nhàm chán cho học sinh do phải học các kiến thức trùng lặp, và giảm bớt được việc dạy thêm và học thêm, sẽ giúp giáo viên và học sinh có thêm thời gian để dạy và học tốt hơn các yêu cầu kiến thức phổ thông cần thiết hoặc rèn luyện kĩ năng sống…”.
Ông có nói rõ ràng rằng: “Mục tiêu cuối cùng khi thực hiện giảm tải là để nâng cao chất lượng giáo dục bằng cách nâng cao việc rèn luyện nhân cách cho học sinh” (theo báo Người Đại biểu Nhân dân). 
Nếu được như thế thì cũng …trên cả tuyệt vời.
Tuy nhiên sau một tháng thực hiên chủ trương giảm tải hình như đã có những điều điều trục trặc: có nhiều ý kiến không đồng tình, thậm chí phản biện một cách gay gắt …
Người ta nhận xét rằng văn bản hướng dẫn cắt bỏ làm quá vội vàng, sơ sài ; việc cắt giảm là vụn vặt, nhỏ lẻ, không hợp lí, chỗ đáng cắt thì không cắt, chỗ cần giữ thì lại cắt đi; hình như các người làm chương trình và các chủ biên SGK không trực tiếp là việc cắt giảm mà chỉ có các chyên viên ở Bộ GD&ĐT làm mà thôi cho nên thiếu tính khoa học và tính hệ thống…

Chỉ cần đọc các tiêu đề của các bài báo chúng ta cũng cảm nhận được một điều gì đó không bình thường và không thể thể bỏ qua:
Một tháng giảm tải: Giáo viên nặng tải (báo Pháp luật).

Giảm tải vội vàng (báo Dân trí).

Giảm tải chương trình và sách giáo khoa: dục tất bất đạt ( báo Pháp luật THHCM).

Học sinh “oằn lưng” vì giảm tải (báo Khoa học và Đời sống).

Lùng nhùng giảm tải (báo Đất Việt).

Cần cách giảm tải phù hợp (báo Người Lao động).

Giảm tải chưong trình PT: còn rụt rè và vụn vặt (báo Người đưa tin).
Giảm tải GDPT: điệp khúc vội vàng và cập rập (VOV online)

Giảm tải kiểu mì ăn liền (Tin mới)

Giảm tải : có cũng như không (Đất Việt)

Giảm tải : Hãy lắng nghe người trong cuộc (SGGP online)

Giảm tải SGK: Nhiều bất hợp lí gây thất vọng (Edu. Tin tức)

Giảm tải cập rập, giáo viên rối ren (Pháp luật THHCM)

…………..

Tôi không biết có chuyên gia nào ở Bộ GD&ĐT được cử ra để đọc các bài báo như vậy hay không?

Nếu không thì thật đáng lo ngại và đáng buồn biết bao!!!.
Văn Như Cương
Người đăng: vào lúc 1 nhận xét:

Ông Ôn Gia Bảo lại kêu gọi cải cách chính trị - (TN)

Người đăng: vào lúc Không có nhận xét nào:

"Đã là lãnh đạo thì phải có liêm sỉ, phải biết xấu hổ"

Ông Vũ Quốc Hùng – Nguyên Phó Chủ nhiệm UBKT TƯ Đảng:

Thứ hai 03/10/2011 06:27

(GDVN) - "Đã là lãnh đạo thì phải có liêm sỉ, phải biết xấu hổ, phải biết xin lỗi và dũng cảm nhận lỗi khi mình làm sai".
Thời gian gần đây có những vụ việc rất “lạ” như: Phó Ban chỉ đạo Phòng chống tham nhũng một thành phố ghi chức danh của mình lên thiệp cưới con; Bí thư tỉnh ủy của một tỉnh phía Bắc nhận bằng Tiến sĩ mà có nhiều xe biển xanh đi theo chúc mừng; Vụ Phó Vụ Thị trường trong nước Bộ Công thương nhận bừa mình đi thi toán quốc tế năm 1982; Thứ trưởng một Bộ khai man bằng Tiến sĩ. Ông nhận định thế nào về tư cách những cán bộ này?

Ông Vũ Quốc Hùng: Những việc “lạ” như vậy cần có xác minh, kết luận của các cơ quan quản lý cán bộ đó. Nếu thật thế thì không thể chấp nhận, không nên bỏ qua, vì từ những việc này, chúng ta cần xem lại công tác tuyển chọn cán bộ lãnh đạo, quản lý, để khi có tý chức quyền họ không dễ dàng đánh mất mình như thế…

Đã là người lãnh đạo thì phải có liêm sỉ, phải biết xấu hổ, phải biết xin lỗi và dũng cảm nhận lỗi khi mình làm sai. Việc xin lỗi ở đây không chỉ là hình thức, mà phải trung thực, chân thành… kể cả khi cấp dưới làm sai thì cấp trên cũng phải tự xem xét lại trách nhiệm quản lý, giáo dục cán bộ của mình, chứ đừng nghĩ đổ lỗi cho cấp dưới là xong. Mong sao sẽ bớt dần đi loại cán bộ bị cấp dưới và nhân dân khinh, ghét.

Ông Vũ Quốc Hùng


Gần đây, dư luận đã nói nhiều về việc Thứ trưởng của một Bộ nọ không chỉ khai man bằng cấp mà còn vay tiền doanh nghiệp dưới quyền quản lý. Có ý kiến cho rằng, chuyện vay tiền không phạm luật, nhưng đó là điều không nên. Theo quan điểm của ông thì sao?

Ông Vũ Quốc Hùng: Đã là người cán bộ lãnh đạo – quản lý, thì việc chấp hành pháp luật và điều lệ, quy chế của tổ chức mình chỉ là điều tối thiểu, là điều kiện cần nhưng chưa đủ. Muốn đạt điều kiện đủ thì trước mọi việc của mình phải tự xem xét liệu có “phản ứng phụ”; có vụ lợi, có hám danh không?

Nhân đây, tôi xin kể một câu chuyện: Lúc còn công tác, khi thấy cán bộ của coq quan mình có việc gì phải nhờ vả những cơ quan mà họ được phân công theo dõi, thì chuyện nhờ vả ấy (dù chính đáng) nhưng chúng tôi thường nhắc nhau: Việc này phải tránh, để lường trước những vấn đề tế nhị do nể nang nhau, mà gianh giới trắng đen khó phân biệt, cho nên đã là lãnh đạo thì làm việc gì cũng phải quang minh chính đại, tránh được tình trạng “há miệng mắc quai”.

Trong chuyện khai man bằng cấp của vị Thứ trưởng này cũng nhiều chi tiết cần được làm rõ. Người xác nhận bằng Tiến sĩ ấy là Vụ trưởng Vụ sau đại học (Bộ GD-ĐT), còn Bộ Y tế khi đề bạt cán bộ cũng không thẩm tra được bằng cấp đó. Vậy trách nhiệm thuộc về Bộ nào, thưa ông?

Ông Vũ Quốc Hùng: Nếu đúng là khai man học vị thì cả hai Bộ đều có lỗi, mà tôi xin nói thêm là ngoài hai bộ này thì Bộ Nội vụ, Ban Tổ chức Trung ương, UBKT Trung ương và các cơ quan tham gia xét chọn cán bộ cũng có một phần trách nhiệm, vì những cơ quan này đều có trách nhiệm trong việc xem xét đề bạt cán bộ. Vì thế, sau việc này, chúng ta cần phải rút kinh nghiệm, đề cao tính độc lập của từng cơ quan, không nên dựa dẫm vào nhau; nếu các đơn vị nêu trên đều tự xác minh thông tin thì làm sao có thể xảy ra chuyện gian dối về bằng cấp của vị lãnh đạo này trong suốt một thời gian dài như vậy được.

Trong điều kiện thông tin như hiện nay, để xác minh được những vấn đề khó hơn rất nhiều còn làm được, chứ nói gì tới một tấm bằng, chỉ có điều các lãnh đạo của những cơ quan chức năng có muốn làm hay không thôi.

Qua đây cũng cần nhấn mạnh: Đã là cán bộ lãnh đạo – quản lý thì cần đặc biệt chú trọng tới tính trung thực của cán bộ đó. Người xưa đã nói “Ngu dốt lớn nhất của đời người là dối trá”.

Vậy nếu người xác nhận bằng Tiến sĩ của ông Thứ trưởng kia đã về hưu thì có bị xử lý không, thưa ông?

Ông Vũ Quốc Hùng: Cần phải căn cứ vào các quy định của luật pháp để xem xét trách nhiệm, kể cả khi đã về hưu cũng phải thực hiện theo quy định của Đảng và Nhà nước. Tuy nhiên, theo tôi thì điều quan trọng hơn cả không phải chỉ là quy trách nhiệm cho ai đó trong sự việc xác nhận bằng cấp này mà lãnh đạo và tổ chức liên quan lấy đó là bài học sâu sắc, đừng làm việc một cách tác trách, tránh để cho những người xấu chui sâu, leo cao, gây hại cho dân.

Nhưng đã là lãnh đạo thì dễ có những mối quan hệ với nhau, thậm chí là thân thiết, vậy sẽ rất khó xử lý sai phạm? Nói vào vị trí của ông chẳng hạn, khi còn công tác có khi nào ông xử lý sai phạm của lãnh đạo là bạn mình không?

Ông Vũ Quốc Hùng: Con người ta ai cũng có mối quan hệ đa dạng; là cán bộ lãnh đạo – quản lý thì mối quan hệ càng phong phú, phức tạp hơn. Nhưng đã đứng vào hàng ngũ những người lãnh đạo, quản lý thì phải công tâm, vị tha. Mỗi khi phải tham gia xem xét kỷ luật đồng chí của mình, trong đó có người thân hoặc là cấp trên của mình… tôi cũng trăn trở lắm.

Nhưng tôi nghĩ đồng chí ấy bị kỷ luật thì ngăn được việc làm xấu, giảm được tác hại là cứu đồng chí đó và giảm đau khổ cho cấp dưới, cho dân. Có một đồng chí Ủy viên Bộ chính trị còn đương chức thường bảo “đồng chí Hùng ơi, hãy luôn nhớ: Quân pháp bất vị thân – đối với việc công đừng nể nang, né tránh”.

Những sự việc vừa nêu ở trên cho thấy công tác quản lý cán bộ đang có điều gì bất ổn, thưa ông?

Ông Vũ Quốc Hùng: Tôi có lần tới nước Nhật. Họ không giàu tài nguyên, diện tích nhỏ, dân số không nhiều… vậy mà lại là một cường quốc kinh tế của thế giới. Vậy thì vì sao họ làm được điều đó? Mấu chốt của vấn đề ở đây chính là con người. Người Nhật rất trọng chữ tín, trọng danh dự, trọng văn hóa ứng xử…

Ở nước ta, bên cạnh nhiều cán bộ lãnh đạo, quản lý đã và đang là tấm gương sáng thì còn không ít người phải nói là chưa ổn, căn bệnh cậy chức cậy quyền còn xảy ra ở nhiều cấp và nhiều ngành.

Nhân đây tôi cũng muốn nói thêm, cần xử lý hiện tượng một số người thường khoe khoang mối quan hệ với cán bộ lãnh đạo có chức, có quyền để dọa dẫm các cơ quan chức năng. Vì vậy những người có trách nhiệm xem xét cần có dũng khí để thẩm tra xác minh nhằm đảm bảo được: Thứ nhất là để khẳng định sự trong sạch của cán bộ lãnh đạo bị mang tiếng, tránh lời ong tiếng ve; Thứ hai, nếu đúng là có ai đó đứng sau các cá nhân có hành vi tiêu cực thì cần báo cáo với cơ quan có thẩm quyền để loại trừ sai phạm kiểu “đường dây”, hoặc “sân sau”.

Từ trước đến nay, hầu hết các cán bộ lãnh đạo, quản lý khi mắc sai phạm đều im lặng. Như vậy, phải chăng cách ứng xử của các vị lãnh đạo này là kém văn hóa, thưa ông? Vì ít ra họ phải biết thừa nhận sai lầm trước nhân dân, vì họ được bầu ra để phục vụ cho quyền lợi của dân?

Ông Vũ Quốc Hùng: Trong lịch sử của Đảng và Nhà nước cũng đã có trường hợp cán bộ lãnh đạo để tổn thất cho dân đã xin từ chức, xin lỗi dân, nhưng còn ít.

Tôi hoàn toàn ủng hộ văn hóa từ chức. Chúng ta nên có kiểm tra định kỳ để nhìn lại xem cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cương vị này cương vị kia có còn xứng đáng để tiếp tục gánh vác các trọng trách hay không, nếu thấy sai phạm (đặc biệt là sai phạm lớn về hành vi, đạo đức) thì phải cho nghỉ ngay. Việc cách chức hay miễn nhiệm, chúng ta đã đề ra rồi, nhưng chưa thực sự sát với thực tế; còn văn hóa từ chức thì tôi thấy không có. Như tôi đã nói ở trên, theo quan điểm của riêng tôi: đã là người lãnh đạo, quản lý thì phải có liêm sỉ, biết xấu hổ và biết nhận sai.

Theo ông thì các quan chức mắc sai phạm, đại đa số đều không từ chức một cách tự nguyện là vì sĩ diện hay còn có lý do gì khác?

Ông Vũ Quốc Hùng: Tất nhiên là họ vì sĩ diện, ai mà chẳng có sĩ diện, nhưng theo tôi khi đã mắc những sai phạm nghiêm trọng thì phải dũng cảm nhận lỗi, nếu làm được như vậy thì đó cũng là một điểm đáng hoan nghênh, bởi hành động ấy sẽ tạo ra những bài học thực tế cho những lớp cán bộ trẻ sau này.

Tuy nhiên, ngoài chuyện sĩ diện thì họ sợ mất quyền lợi. Việc không chịu chủ động từ chức còn giống như sự “mặc cả” với tổ chức để được thuyên chuyển công tác hoặc nếu buộc phải nghỉ thì cũng là “hạ cánh an toàn”.


Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói “Một dân tộc, một Đảng và mỗi con người, ngày hôm qua là vĩ đại, có sức hấp dẫn lớn, không nhất định hôm nay và ngày mai vẫn được mọi người yêu mến, ca ngợi nếu lòng dạ không trong sáng nữa, nếu sa vào chủ nghĩa cá nhân”. Theo ông thì đâu là giải pháp để ngăn chặn và loại bỏ những cán bộ có tư cách đạo đức kém?

Ông Vũ Quốc Hùng: Muốn có một đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý tốt thì trước tiên những người đứng đầu các cơ quan, tổ chức lớn của Nhà nước phải tốt. Đó là những người phải chứng minh được năng lực thực sự qua học tập, qua thực tiễn – phải có tâm, có tầm, có đức và có tài.

Tiếp đó, cần xây dựng một loạt các quy định về việc công khai minh bạch trong tuyển chọn, bồi dưỡng và sử dụng cán bộ. Việc này rất khó, nhưng không phải là không làm được. Bên cạnh việc tuyển chọn chặt chẽ như vậy còn phải giám sát cán bộ, thường xuyên nhắc nhở, bồi dưỡng nâng cao trình độ để họ có thể đảm đương được các trọng trách khác nữa, bởi “nhân vô thập toàn” nên không một ai có thể cùng lúc làm tốt tất cả mọi việc.

Theo tôi, trong công tác tuyển chọn cán bộ lãnh đạo thì việc đầu tiên phải quan tâm là đức độ của người được tuyển chọn, bởi nếu tuyển chọn người tài mà không đủ phẩm chất đạo đức thì anh ta chỉ bo bo lo cho bản thân, đặt quyền lợi của mình lên trên quyền lợi tập thể - đó là điều nguy hiểm nhất và là mầm mống gây họa. Tất nhiên nói như vậy không có nghĩa là chỉ chọn người có đức mà xem nhẹ cái tài, vì rằng “một người lo bằng kho người làm”, cho nên phải cân bằng một cách hài hòa.

Điều quan trọng với mỗi cán bộ lãnh đạo, quản lý là phải thu phục được nhân tâm, chứ không phải bằng uy quyền và điều đáng sợ nhất là cán bộ lãnh đạo tham lam vun vén cho cá nhân, ích kỷ, hẹp hòi… hiện nay vẫn còn tồn tại không ít những cán bộ, quản lý như vậy và tất nhiên là cán bộ cấp dưới không nên phục, nhưng vì cuộc sống, vì miếng cơm manh áo nên họ chưa dám nói thẳng ra thôi.

Xin lỗi vì phải hỏi ông một câu tế nhị: Nếu ông ở vào vị trí của một quan chức cấp bộ, khi mắc những sai phạm đã quá rõ ràng thì ông có chủ động xin từ chức không?

Ông Vũ Quốc Hùng: Tôi sẽ xin từ chức ngay! Quan điểm của tôi rất rõ ràng: Càng là cán bộ lãnh đạo cấp cao thì càng phải nghiêm túc. Chủ tịch nước Trương Tấn Sang mới đây cũng đã nói rất thẳng thắn khi tiếp xúc với cử tri rằng: “Một con sâu làm hỏng nồi canh rồi, giờ nhiều con sâu thì rất nguy hiểm cho đất nước, do đó phải làm, phải hành động kiên quyết ngay từ bây giờ”.

Trân trọng cảm ơn ông về những chia sẻ này!


Ngọc Quang (Thực hiện)
Người đăng: vào lúc Không có nhận xét nào:
Đăng ký: Bài đăng (Atom)